{"id":5088,"date":"2022-04-16T16:58:35","date_gmt":"2022-04-16T13:58:35","guid":{"rendered":"https:\/\/bulturk.org.tr\/v2\/?p=5088"},"modified":"2022-04-16T16:58:35","modified_gmt":"2022-04-16T13:58:35","slug":"bulturk-derneginden-tum-partilere-dagitim","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bulturk.org.tr\/v2\/bulturk-derneginden-tum-partilere-dagitim\/","title":{"rendered":"BULTURK DERNE\u011e\u0130NDEN T\u00dcM PART\u0130LERE DA\u011eITIM"},"content":{"rendered":"<p>BULTURK DERNE\u011e\u0130 OLARAK PART\u0130LERE DA\u011eITIM<\/p>\n<p>Bayrampa\u015fa il\u00e7e partilerden ba\u015flayarak T\u00fcm Devlet Kurumlar\u0131 ve Siyasi Partilere<\/p>\n<p>Biz; \u201cBulgaristan T\u00fcrkleri K\u00fclt\u00fcr ve Hizmet Derne\u011fi\u201d BULT\u00dcRK te\u015fkilat\u0131 olarak \u0130stanbul\u2019da 2003 y\u0131l\u0131ndan bu yana T\u00fcrkiye \u2013 Bulgaristan Devletleri aras\u0131nda mevcut bulunan siyasi, ekonomik, k\u00fclt\u00fcrel, sosyolojik, turizm ve \u00f6zellikle ticari konularda iki devletin milli \u00e7\u0131karlar\u0131na ve dostluk ili\u015fkilerine sayg\u0131l\u0131, faydal\u0131 \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015fmalara devam etmekteyiz.<br \/>\n1990 y\u0131l\u0131ndan g\u00fcn\u00fcm\u00fcze kadar ge\u00e7en s\u00fcre i\u00e7erisinde Bulgaristan\u2019da h\u00fck\u00fcm s\u00fcren Kom\u00fcnizm rejiminin y\u0131k\u0131larak Bulgaristan Devletinin demokrasi ile tan\u0131\u015fmas\u0131 sa\u011flanm\u0131\u015f bunun sonucunda T\u00fcrkiye Cumhuriyeti Devleti ile ya\u015fam\u0131\u015f oldu\u011fu iyi kom\u015fuluk ili\u015fkileri sayesinde AB \u2013NATO\u2019ya \u00fcyeli\u011fi \u00fcye \u00fclkeler taraf\u0131ndan kabul edilmi\u015ftir.<br \/>\nAncak:<br \/>\nT\u00fcrkiye Bulgaristan ili\u015fkilerinin daha g\u00fc\u00e7l\u00fc ve ileri seviyede olmas\u0131 gerekirken her iki devlette de y\u00f6netiminde bulunan \u00f6zellikle d\u0131\u015f i\u015flerine ait mensuplar\u0131n atam\u0131\u015f olduklar\u0131 temsilci g\u00f6revlilerin T\u00fcrkiye \u2013 Bulgaristan Devletleri ve vatanda\u015flar\u0131n\u0131n sorunlar\u0131 ve \u00e7\u00f6z\u00fcmleri hakk\u0131nda yetersiz ve bilgisiz olduklar\u0131 ya da nemelaz\u0131mc\u0131 tav\u0131rlar\u0131ndan dolay\u0131 ilerleme kaydedemeyip kad\u00fck kalm\u0131\u015ft\u0131r. Balkanlar ve Evlad-\u0131 Fatihanlar\u0131n ya\u015fad\u0131klar\u0131 t\u00fcm co\u011frafyalarda bulunan devletler ve halklar\u0131 ile T\u00fcrkiye ili\u015fkileri ilk \u00f6nce s\u0131n\u0131r kom\u015fusu olarak Bulgaristan Devletinden ba\u015flar.<br \/>\nZira; \u0130yi kom\u015fuluk ve dostluk hatta m\u00fcttefiklik durumlar\u0131 ve anla\u015fmalar\u0131 stratejik y\u00f6nden Devletlerin bekalar\u0131 ile ilgili hayati \u00f6nem ta\u015f\u0131maktad\u0131r. Patinizin Sayg\u0131de\u011fer y\u00f6netim kurulu \u00fcyeleri ve se\u00e7menlerini T\u00fcrkiye \u2013 Bulgaristan ili\u015fkileri hakk\u0131nda do\u011fru ve konuya h\u00e2kim olarak sizlere aktarmay\u0131, bilgilendirmeyi BULT\u00dcRK olarak \u00fczerimize vazife bilip partinize ili\u015fikte sundu\u011fumuz Bulgaristan-T\u00fcrkiye ili\u015fkilerinde ve siyasetinde g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz sorunlar ve \u00e7\u00f6z\u00fcmleri hakk\u0131ndaki g\u00f6r\u00fc\u015flerimizi ihtiva eden raporumuzu gere\u011fi i\u00e7in bilgilerinize arz 11. 01.2022<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\">Rafet ULUT\u00dcRK<br \/>\nBulgaristan T\u00fcrkleri<br \/>\nK\u00fclt\u00fcr ve Hizmet Derne\u011fi<br \/>\nGenel Ba\u015fkan\u0131<\/p>\n<p><em><strong>Not : Da\u011f\u0131t\u0131m : T\u00dcM DEVLET KURUMLARI VE S\u0130YAS\u0130 PART\u0130 GENEL MERKEZLER\u0130NE<\/strong><\/em><\/p>\n<p><strong>BGSAM \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda BULT\u00dcRK\u2019e g\u00f6re olmas\u0131 gereken T\u00fcrkiye \u2013 Bulgaristan ili\u015fkileri hakk\u0131nda t\u00fcm siyasi partilerimiz bilgilendirilmi\u015ftir.<\/strong><\/p>\n<p><strong>1.BULGAR\u0130STAN\u2019IN KISA TAR\u0130H\u0130<\/strong><br \/>\nBug\u00fcnk\u00fc Bulgaristan topraklar\u0131n\u0131n bulundu\u011fu b\u00f6lgenin bilinen ilk yerle\u015fimcileri M.\u00d6. 7. Bin y\u0131ldan itibaren burada bu topraklarda bulunan as\u0131l sahipleri Traklard\u0131r. B\u00f6lge o d\u00f6nemden itibaren Traklar, Persler, Keltler ve Makedonlar i\u00e7in bir h\u00e2kimiyet m\u00fccadelesine sahne olmu\u015ftur. M.S. ilk y\u00fczy\u0131lda Roma \u0130mparatorlu\u011fu\u2019nun h\u00e2kimiyetine giren b\u00f6lge daha sonra devletin ikiye b\u00f6l\u00fcnmesi ile Bizans \u0130mparatorlu\u011fu\u2019nda kalm\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\nG\u00f6\u00e7ebe T\u00fcrk kavimlerinden olduklar\u0131 tahmin edilen Bulgarlar\u0131n Orta Asya\u2019dan Avrupa\u2019ya y\u00f6nelen g\u00f6\u00e7 dalgalar\u0131yla geldikleri san\u0131lmaktad\u0131r. Bulgarlar ilk olarak Karadeniz ile Hazar Denizi aras\u0131ndaki b\u00f6lgeye yerle\u015fmi\u015f, ard\u0131ndan 4. ve 5. y\u00fczy\u0131lda Kafkasya ve kuzeyine, daha sonra da VII. y\u00fczy\u0131lda Avarlara tabi olarak Avrupa\u2019ya y\u00f6nelmi\u015flerdir. B\u00f6lgede ilk Bulgar \u0130mparatorlu\u011fu 681 y\u0131l\u0131nda Ka\u011fan Asparuh komutas\u0131nda kurulmu\u015ftur. Bulgarlar burada ilk imparatorluklar\u0131n\u0131 kurmu\u015flard\u0131r. 9. y\u00fczy\u0131lda devletin iki ana unsuru olan Slavlar ve Bulgarlar giderek b\u00fct\u00fcnle\u015fmi\u015f, yine ayn\u0131 y\u00fczy\u0131lda Hristiyanl\u0131\u011f\u0131n resm\u00ee devlet dini olarak benimsenmesiyle devletin Avrupa\u2019daki konumu peki\u015ftirilmi\u015ftir.<br \/>\nBelirli bar\u0131\u015f d\u00f6nemleri olmakla birlikte 9 ve 10. y\u00fczy\u0131llar Bulgar \u0130mparatorlu\u011fu ile Bizans \u0130mparatorlu\u011fu aras\u0131nda h\u00e2kimiyet m\u00fccadelelerin ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 ve \u00f6zellikle ilk d\u00f6nemler Bulgarlar\u0131n topraklar\u0131n\u0131 geni\u015fletti\u011fi d\u00f6nemler olmu\u015ftur. Ancak bu durum 1018 y\u0131l\u0131nda b\u00f6lgenin tamamen Bizans h\u00e2kimiyetine girmesi ile sona ermi\u015f ve b\u00f6lgedeki Bizans varl\u0131\u011f\u0131 1187 y\u0131l\u0131na kadar devam etmi\u015ftir. Bu tarihte b\u00f6lgede \u0130kinci Bulgar \u0130mparatorlu\u011fu kurulurken, 14. y\u00fczy\u0131l\u0131n ilk yar\u0131s\u0131ndan itibaren Rumeli topraklar\u0131nda ba\u015flayan fetihlerle b\u00f6lge Osmanl\u0131 Devleti\u2019nin h\u00e2kimiyeti alt\u0131na girmeye ba\u015flam\u0131\u015f ve 1396 y\u0131l\u0131nda \u0130kinci Bulgar \u0130mparatorlu\u011fu tarih sahnesinden tamamen silinmi\u015ftir. Bug\u00fcnk\u00fc Bulgaristan topraklar\u0131ndaki Osmanl\u0131 h\u00e2kimiyeti resm\u00ee olarak 20. y\u00fczy\u0131l\u0131n ba\u015flar\u0131na kadar be\u015f asr\u0131 a\u015fk\u0131n bir s\u00fcre devam etmi\u015ftir. 19. y\u00fczy\u0131l\u0131n ortalar\u0131na kadar Osmanl\u0131 idaresinde bar\u0131\u015f i\u00e7inde ya\u015fayan Bulgarlar, 1840\u2019lardan itibaren Frans\u0131z \u0130htilali\u2019nin getirdi\u011fi ulus\u00e7uluk ak\u0131m\u0131n\u0131n da etkisiyle \u00e7e\u015fitli isyanlara kalk\u0131\u015fm\u0131\u015f ve ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k s\u00fcrecinin fitili ate\u015flenmi\u015ftir. 1877-78 Osmanl\u0131-Rus Harbi\u2019nin ard\u0131ndan Ruslar \u0130stanbul yak\u0131nlar\u0131na kadar ilerlerken, Bulgarlar da olu\u015fan bu ortamda M\u00fcsl\u00fcmanlara kar\u015f\u0131 b\u00fcy\u00fck zul\u00fcmler uygulam\u0131\u015f, M\u00fcsl\u00fcmanlara ait ibadethane, okul, mezarl\u0131k ve k\u00fclt\u00fcr varl\u0131klar\u0131 tahrip edilmi\u015ftir.<br \/>\nSava\u015f sonucunda imzalanan Berlin Antla\u015fmas\u0131 ile Tuna Nehri ile Balkanlar aras\u0131nda \u00f6zerk bir Bulgar Prensli\u011fi kurulmu\u015f, 1908 y\u0131l\u0131nda ise Bulgaristan tam ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ilan etmi\u015ftir.<br \/>\n1912 y\u0131l\u0131ndaki Birinci Balkan Sava\u015f\u0131 Sonras\u0131<br \/>\n1912 y\u0131l\u0131ndaki Birinci Balkan Sava\u015f\u0131\u2019na elde etti\u011fi b\u00fcy\u00fck kazan\u0131mlarla \u0130stanbul yak\u0131nlar\u0131na kadar ilerleyen Bulgaristan, Balkan devletlerinin kendi aralar\u0131ndaki payla\u015f\u0131m sorunu sebebiyle ertesi y\u0131l patlak veren \u0130kinci Balkan Sava\u015f\u0131\u2019nda di\u011fer balkan \u00fclkelerine kar\u015f\u0131 ma\u011flup olmu\u015f ve sava\u015ftaki kazan\u0131mlar\u0131ndan vazge\u00e7mek zorunda kalm\u0131\u015ft\u0131r. Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019nda di\u011fer Balkan devletlerinin aksine Almanya, Avusturya-Macaristan ve Osmanl\u0131 Devleti ile ayn\u0131 safta yer alan Bulgaristan, \u0130ttifak Devletleri\u2019nin sava\u015f\u0131 kaybetmesi ile \u00f6nemli toprak kay\u0131plar\u0131na u\u011frayaca\u011f\u0131 Neully Antla\u015fmas\u0131\u2019n\u0131 27 Kas\u0131m 1919\u2019da imzalamak zorunda kalm\u0131\u015ft\u0131r. 1930\u2019larda \u0130talya ve Almanya\u2019daki fa\u015fist y\u00f6netimlerle yak\u0131n temas kuran ve Balkan Pakt\u0131\u2019na dahil olmayan Bulgaristan, \u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019na da bu \u00fclkelerin saf\u0131nda girmi\u015f fakat 1944\u2019te Bulgaristan\u2019a sava\u015f ilan eden SSCB, Bulgaristan\u2019a girerek y\u00f6netime m\u00fcdahil olmu\u015ftur. B\u00f6ylece 1946 y\u0131l\u0131nda kurulan Bulgaristan Halk Cumhuriyeti ile \u00fclkede So\u011fuk Sava\u015f y\u0131llar\u0131 boyunca yakla\u015f\u0131k yar\u0131m y\u00fczy\u0131l devam edecek kom\u00fcnist bir rejim tesis edilmi\u015ftir. Bu d\u00f6nemde 1954 y\u0131l\u0131nda Kom\u00fcnist Parti Genel Sekreteri olan, 1962 y\u0131l\u0131ndan kom\u00fcnist rejimin son buldu\u011fu 1989 y\u0131l\u0131na kadar iktidarda kalan Todor Jivkov y\u00f6netimi boyunca ba\u015fta M\u00fcsl\u00fcman T\u00fcrk az\u0131nl\u0131k olmak \u00fczere t\u00fcm \u00fclke halk\u0131 \u00fczerinde b\u00fcy\u00fck zul\u00fcmler uygulanm\u0131\u015ft\u0131r. Kom\u00fcnist rejimin son bulmas\u0131 ile Bulgaristan\u2019da demokratik parlamenter sisteme ge\u00e7ilmi\u015ftir. Geride kalan yakla\u015f\u0131k 30 y\u0131ll\u0131k s\u00fcre i\u00e7erisinde \u00fclkede her alanda belirgin bir kalk\u0131nma ve d\u0131\u015fa a\u00e7\u0131l\u0131m g\u00f6zlenmektedir. \u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131n ard\u0131ndan yakla\u015f\u0131k yar\u0131m y\u00fczy\u0131l kom\u00fcnist totaliter rejim ile y\u00f6netilen Bulgaristan, So\u011fu Sava\u015f\u2019\u0131n sona ermesi \u00fczerine 1990\u2019da \u00e7ok partili demokratik siyas\u00ee rejime ge\u00e7i\u015f yapm\u0131\u015ft\u0131r. Son \u00e7eyrek y\u00fczy\u0131lda k\u0131ta Avrupas\u0131 ve Bat\u0131 d\u00fcnyas\u0131 ile ili\u015fkilerini g\u00fc\u00e7lendirme yolunda temel bir politika izleyen Bulgaristan, bu \u00e7abalar\u0131n bir neticesi olarak 2004 y\u0131l\u0131nda NATO\u2019ya 2007 y\u0131l\u0131nda da Avrupa Birli\u011fi\u2019ne d\u00e2hil olmu\u015ftur. T\u00fcrkiye ile Bulgaristan aras\u0131ndaki ili\u015fkilerin k\u00f6kl\u00fc bir mazisi bulunmaktad\u0131r. Hen\u00fcz 14. y\u00fczy\u0131lda Osmanl\u0131 h\u00e2kimiyetine giren Bulgaristan, 1908 y\u0131l\u0131ndaki tam ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131na kadar alt\u0131 asr\u0131 a\u015fk\u0131n bir s\u00fcre Osmanl\u0131 topra\u011f\u0131 olarak kalm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131n ard\u0131ndan Bulgaristan Do\u011fu Bloku aras\u0131nda yer al\u0131rken, iki \u00fclke aras\u0131ndaki ili\u015fkiler, So\u011fuk Sava\u015f\u2019\u0131n sona ermesi ve \u00fclkede sosyalist rejimin son bulmas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan h\u0131zla geli\u015fmeye ba\u015flam\u0131\u015f ve son y\u0131llarda iki \u00fclke dost ve m\u00fcttefik hale gelmi\u015ftir.<br \/>\nBulgaristan topraklar\u0131nda \u0130slamiyet\u2019in tarihi 14. Y\u00fczy\u0131la dayanmaktad\u0131r. Osmanl\u0131 Devleti, y\u00fczy\u0131l\u0131n ilk yar\u0131s\u0131ndan itibaren fetih ve isk\u00e2n politikalar\u0131yla bu b\u00f6lgeye y\u00f6nelmi\u015f, Rumeli ve Balkan topraklar\u0131 20. Y\u00fczy\u0131l\u0131n ba\u015flar\u0131na kadar devam d\u00f6nemde Osmanl\u0131 Devleti taraf\u0131ndan idare edilirken, bu b\u00f6lgelerde yer alan pek \u00e7ok \u015fehir ve kasaba da birer \u0130slam beldesine d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr. Ancak 93 Harbi olarak bilinen 1877-78 Osmanl\u0131-Rus Harbi\u2019nin ard\u0131ndan b\u00f6lgede \u00f6zerk bir Bulgar prensli\u011finin kurulmas\u0131yla birlikte b\u00f6lgedeki M\u00fcsl\u00fcman n\u00fcfus Osmanl\u0131 topraklar\u0131na g\u00f6\u00e7 etmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Kitlesel g\u00f6\u00e7ler 20. Y\u00fczy\u0131lda da farkl\u0131 aral\u0131klarla devam etmi\u015ftir.<br \/>\nBu d\u00f6nemde ba\u015fta Sofya olmak \u00fczere, vak\u0131f k\u00fclt\u00fcr\u00fc a\u00e7\u0131s\u0131ndan Osmanl\u0131 topraklar\u0131n\u0131n en zengin b\u00f6lgelerinden biri olan bu co\u011frafyadaki binlerce eser de tahrip edilmi\u015ftir. Bu kapsamda say\u0131s\u0131 4 bine yakla\u015fan ve hemen hepsi vak\u0131f eseri olan cami, medrese, \u00e7e\u015fme, imaret, kervansaray, okul, k\u00f6pr\u00fc, tekke-zaviye, han, hamam ve t\u00fcrbeden g\u00fcn\u00fcm\u00fcze pek az eser ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\n1908 y\u0131l\u0131nda Bulgaristan\u2019\u0131n tam ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kazanmas\u0131ndan sonra bu yeni devletin s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7erisinde ya\u015famlar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcren M\u00fcsl\u00fcmanlarsa, \u00f6zellikle kom\u00fcnist rejim y\u00f6netiminde b\u00fcy\u00fck zul\u00fcmlere maruz kalm\u0131\u015ft\u0131r. Jivkov y\u00f6netiminde uygulanan asimilasyon politikalar\u0131yla T\u00fcrklerin kendi dillerini konu\u015fmalar\u0131 yasaklanm\u0131\u015f, y\u00fczbinlerce T\u00fcrk\u00fcn ismi Bulgar isimleriyle de\u011fi\u015ftirilmi\u015f, halk\u0131n ibadet hakk\u0131 engellenmi\u015ftir. 1950\u2019li ve 60\u2019l\u0131 y\u0131llarda y\u00fczbinlerce T\u00fcrk\u00fcn Bulgaristan\u2019\u0131 terk etmek zorunda kalmas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan son b\u00fcy\u00fck kitlesel g\u00f6\u00e7 devlet zoruyla 1989 y\u0131l\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fmi\u015f, bu tarihte yakla\u015f\u0131k 350 bin ki\u015fi T\u00fcrkiye\u2019ye zorunlu g\u00f6\u00e7e tabi tutulmu\u015f, ancak kom\u00fcnist rejimin y\u0131k\u0131lmas\u0131 ile bir k\u0131sm\u0131 yeniden Bulgaristan\u2019a d\u00f6nm\u00fc\u015ft\u00fcr.<br \/>\nBalkanlar\u2019da Osmanl\u0131 Devletinin feci yenilgisiyle sonu\u00e7lanan 1877-1878 Osmanl\u0131 \u2013 Rus sava\u015f\u0131 bir d\u00f6n\u00fcm noktas\u0131 olmu\u015ftur.<br \/>\n1877\u201378, Ruslarla Osmanl\u0131n\u0131n son kez birbirine k\u0131yas\u0131ya girdi\u011fi zamand\u0131r.<br \/>\nArd\u0131ndan iki imparatorluk da \u00e7\u00f6km\u00fc\u015f ve da\u011f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Osmanl\u0131dan do\u011fan devletlerin toplam\u0131 44\u2019t\u00fcr. Bulgaristan, bu \u201ckarde\u015f-devlet\u00e7ikler ailesine\u201d Yunanistan ve S\u0131rbistan\u2019dan sonra girmi\u015ftir. Balkanlar\u0131n g\u00f6be\u011finde, Osmanl\u0131 devletinin ve O ZAMANLAR Rumeli Beylerbeyli\u011fi topraklar\u0131nda bulunurdu.<br \/>\nBulgaristan\u2019\u0131n do\u011fum tarihi 3 Mart 1878\u2019dir.<br \/>\nRusya \u0130mparatorlu\u011fu\u2019nun 1877-1878 Osmanl\u0131 topraklar\u0131na Tuna nehri \u00fczerinden sald\u0131rmas\u0131ndan ve ard\u0131ndan toplanan Berlin Konferans\u0131 kararlar\u0131yla Balkanlar medeniyet de\u011fi\u015fimi ya\u015fam\u0131\u015ft\u0131r. \u0130slam medeniyetinin H\u0131ristiyan medeniyetiyle yer de\u011fi\u015ftirmesi g\u00fcndem oldu.<br \/>\nH\u0131ristiyan d\u00fcnya g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne ve ya\u015fam tarz\u0131na hay\u0131r diyen Bat\u0131 Balkanlar\u2019dan T\u00fcrkler Anadolu\u2019ya d\u00f6nmeyi se\u00e7ti. Arnavut, Bo\u015fnak, Pomak M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n \u00e7o\u011fu orada kald\u0131. Bulgaristan T\u00fcrklerinden b\u00fcy\u00fck k\u0131sm\u0131 g\u00f6\u00e7 yolunu se\u00e7se de, bug\u00fcn de Balkan \u00fclkelerinde ya\u015fayan en b\u00fcy\u00fck T\u00fcrk az\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131 yine Bulgaristan\u2019da biz olu\u015fturuyoruz.<br \/>\nBunun nedenlerinden biri Osmanl\u0131n\u0131n bir Bulgaristan devleti olmas\u0131, yani bak\u0131n Osmanl\u0131n\u0131n en \u00e7ok eseri Bulgaristan\u2019da var. Bir de anavatan T\u00fcrkiye\u2019ye \u00e7ok yak\u0131n olmam\u0131z ve aram\u0131zda yaln\u0131z s\u0131n\u0131r hatt\u0131 bulunmas\u0131d\u0131r.<br \/>\nBulgaristan\u2019da de\u011fi\u015fen pek bir \u015fey yok. Benim gen\u00e7li\u011fimde, kitaplar\u0131n resimledi\u011fi, radyolar\u0131n anlatt\u0131\u011f\u0131, gazetelerin yazd\u0131\u011f\u0131, tarih ve edebiyat hocalar\u0131 taraf\u0131ndan bilmemiz istenen ne varsa bug\u00fcn de az farkla yine ayn\u0131d\u0131r. Her y\u0131l, milli bayram, 3 Mart\u2019ta \u201c\u015eipka\u201d tepesine \u00e7\u0131k\u0131p 20\u201330 fesli ve sar\u0131kl\u0131 askerlerin boynu k\u0131l\u0131\u00e7la kesilir. Ruslara te\u015fekk\u00fcr edenler yeni s\u00f6zler bulmakta zorlan\u0131rlar. Biz, T\u00fcrk olsak da, Bulgaristan Halk\u0131 Ad\u0131na te\u015fekk\u00fcr edilirken, paketin i\u00e7indeyiz. Dedelerimizi k\u0131y\u0131p ge\u00e7en Moskoflara aman ne iyi ettiniz de Osmanl\u0131y\u0131 Plevne\u2019de yendiniz, Osman Pa\u015fay\u0131 \u015e\u0131pka\u2019dan kovdunuz, Bulgar halk\u0131n\u0131 s\u00f6z\u00fcm ona \u201cesaretten\u201d kurtard\u0131n\u0131z diye sevinemeyiz. Kendini bilen, dedelerini \u00f6ld\u00fcren katile hi\u00e7 minnet duyar m\u0131?<br \/>\nBir bak\u0131ma, biz Bulgaristan\u2019da kalan T\u00fcrk ve M\u00fcsl\u00fcmanlar, tamamen \u00e7arp\u0131k ve iliklerine kadar Osmanl\u0131 T\u00fcrk ve M\u00fcsl\u00fcmanl\u0131k d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131 dolu bir ruhla olu\u015fan Bulgar kimli\u011fi kar\u015f\u0131s\u0131nda, hep ezilmi\u015flik hissine kap\u0131ld\u0131k.<br \/>\nAncak dirilen Bulgar ulusal kimli\u011finde asla yerimiz olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlad\u0131\u011f\u0131m\u0131zda T\u00fcrkl\u00fck bilinci ye\u015fererek b\u00fcnyemizde filizlendi. Bizleri s\u00f6nm\u00fc\u015f olan \u00fcmmet bilincinden uyand\u0131ran Bulgar milli duygusunun kabarmas\u0131d\u0131r. Bu 138 y\u0131ldan beri devam eden \u201cetki-tepki\u201d \u015feklinde geli\u015fen iki tarafl\u0131 bir s\u00fcre\u00e7tir. Ana dil, din, k\u00fclt\u00fcr ve tarih ve perspektif olarak tamamen farkl\u0131 olmam\u0131z ve birbirimizin i\u00e7inde eriyerek b\u00fct\u00fcnle\u015fmemizin m\u00fcmk\u00fcn olmamas\u0131 ger\u00e7e\u011fi, bu s\u00fcreci peki\u015ftirmi\u015f ve ulus Bulgar devleti yap\u0131s\u0131n\u0131n \u201c\u00e7ok k\u00fclt\u00fcrl\u00fc yap\u0131lanmay\u0131 kabul etmemesi\u201d de k\u0131z\u0131\u015fan \u00e7eki\u015fmelerin kopma noktas\u0131na ta\u015f\u0131m\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p><strong>2.T\u00dcRK\u0130YE BULGAR\u0130STAN \u0130L\u0130\u015eK\u0130LER\u0130<\/strong><br \/>\nBulgaristan T\u00fcrkiye\u2019nin Avrupa\u2019ya a\u00e7\u0131lan kap\u0131 kom\u015fusudur. Bir halk olarak 17. Y\u00fczy\u0131lda Osmanl\u0131 ba\u011fr\u0131nda mayalan\u0131p uyanarak bi\u00e7imlendikleri toplumsal ortama ilgileri b\u00fcy\u00fckt\u00fcr. Tarihsel k\u00fclt\u00fcrel ge\u00e7mi\u015fimiz ayn\u0131 topraklar \u00fczerine bina edilmi\u015ftir. Ayn\u0131 kald\u0131r\u0131mlar \u00fczerinde y\u00fcr\u00fcm\u00fc\u015f, ayn\u0131 \u00e7e\u015fmelerden su i\u00e7mi\u015fiz.<br \/>\nZahari Stoyanov gibi Bulgar klasiklerin eserlerinde \u201cBulgar topraklar\u0131nda T\u00fcrklere ebediyen yer olacak\u201d s\u00f6zlerine yer verilmi\u015ftir. Bulgar komitalar\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131 Vasil Levski, Bulgaristan Cumhuriyetinde karde\u015f\u00e7e beraber ya\u015fayacaklar\u0131 milletler aras\u0131nda T\u00fcrkleri birinci yere koymu\u015ftur. Bug\u00fcnk\u00fc Bulgaristan Cumhuriyeti 1878 y\u0131l\u0131nda Berlin Konferans\u0131 kararlar\u0131yla Osmanl\u0131 devletine ba\u011fl\u0131 bir prenslik olarak kurulmu\u015ftur. 1885\u2019te Do\u011fu Rumeli\u2019yi ilhak etmesine de sava\u015f a\u00e7mam\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\n1908\u2019de ilan edilen Bulgar \u00c7arl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ilk tan\u0131yan Osmanl\u0131 devleti olmu\u015ftur. 1912\u2019de Balkan Birli\u011fi kurarak Edirne\u2019ye sald\u0131ran ve \u00c7atalca\u2019ya inen Bulgar Ordusu, 1914\u2019ten sonra Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 ve 1918\u2019de Ruslara kar\u015f\u0131 Dobruca cephesinde birlikte sava\u015fan Osmanl\u0131 ordular\u0131 T\u00fcrk ve Bulgar halklar\u0131n\u0131n yak\u0131nl\u0131\u011f\u0131na b\u00fcy\u00fck say\u0131da \u00f6rnekler vermi\u015ftir.<br \/>\nBulgaristan i\u00e7 politikas\u0131nda M\u00fcsl\u00fcmanlarla ilgili siyasetin dalgal\u0131 geli\u015fmesine asla seyirci kalmayan Osmanl\u0131 devleti ve Mustafa Kemal Atat\u00fcrk y\u00f6netimindeki T\u00fcrkiye Cumhuriyeti kom\u015fusuyla bar\u0131\u015f\u00e7\u0131 ve dostane i\u015fbirli\u011fi ili\u015fkileri geli\u015ftirmeye her zaman \u00f6nem vermi\u015ftir.<br \/>\n1990\u2019a kadar Var\u015fova Pakt\u0131\u2019n\u0131n T\u00fcrkiye\u2019ye kar\u015f\u0131 kalesi olan ve 3 500 tank ve Rus SS 23 f\u00fczeleri \u00fcslendiren Bulgaristan\u2019\u0131n 2004\u2019te NATO\u2019ya al\u0131nmas\u0131na garant\u00f6r olan T\u00fcrkiye\u2019dir. 1990\u2019da derin mali ve ekonomik bunal\u0131ma d\u00fc\u015fen Bulgaristan\u2019a el uzatan, altyap\u0131 tesisleri kurulmas\u0131na etkin kat\u0131lan, a\u011f\u0131r ve hafif sanayi yat\u0131r\u0131mlar\u0131 yapan, ikili ticaret hacmini 5 milyar Avroya \u00e7\u0131karak, Edirne\u2019de Bulgar \u00e7ar\u015f\u0131s\u0131 a\u00e7an T\u00fcrkiye\u2019dir. Bulgaristan\u2019da bir sel facias\u0131nda battaniye da\u011f\u0131tan Vidin\u2019de t\u0131r\u0131n \u00f6n\u00fcnde bir kad\u0131n \u00e7\u0131k\u0131p TV\u2019lerde \u201cBEN\u0130M DEVLET\u0130M GELMEDEN BANA ULA\u015eAN BURSA BELED\u0130YES\u0130NE TE\u015eEKK\u00dcR EDER\u0130M\u201d diyordu. Bu at\u0131l\u0131ml\u0131 geli\u015fmeleri sa\u011fl\u0131m, e\u011fitim, k\u00fclt\u00fcr, sanat dallar\u0131nda izliyoruz.<br \/>\n21. Y\u00fczy\u0131l Bulgar alg\u0131s\u0131nda en yak\u0131n dost, en g\u00fcvenilir kimlik ve huzur kalesi T\u00fcrkiye olacakt\u0131r. Daha neler yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini zaman g\u00f6sterecektir. B\u00fcy\u00fckleri bu laflar\u0131 hi\u00e7 unutulmamal\u0131d\u0131r Bulgaristan\u2019a g\u00fcne\u015f her zaman T\u00fcrkiye \u00fczerinden do\u011fummu\u015f ve do\u011fmaya devam edecektir.<br \/>\nT\u00fcrkiye bir defa Osmanl\u0131 devri geleneklerine ba\u011fl\u0131 kalarak 100 ya\u015f\u0131na uzanan Cumhuriyet devrinde de Bulgaristan\u2019la ili\u015fkileri hassas konu olarak g\u00f6rm\u00fc\u015f ve \u00f6zel bir yerde tutmu\u015ftur. Bulgar \u00c7arl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ilk tan\u0131yan Osmanl\u0131 devletidir. Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131nda Makedonya ve Dobruca Cephesinde iki devlet omuz omuza sava\u015f\u0131rken, Bulgaristan M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 da tabyalardayd\u0131 ve 9 656 \u015fehit verdi.<br \/>\n1913\u2019te Bulgar devletinin zor kullanarak Pomak M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n yar\u0131s\u0131n\u0131 topraklar\u0131ndan kovup di\u011fer yar\u0131n\u0131n da isimlerini de\u011fi\u015ftirip, dinlerini yasaklayarak hepsini H\u0131ristiyan yapmas\u0131 facias\u0131na diplomatik \u00e7\u00f6z\u00fcm bulan Osmanl\u0131\u2019n\u0131n Sofya askeri ata\u015fesi Yarbay Mustafa Kemaldir.<br \/>\n20. Y\u00fczy\u0131l boyunca Pomaklar\u0131n T\u00fcrkleri, Tatarlar\u0131n da isimleri ve Gagavuzlar\u0131n da gelenekleri, tarihsel-k\u00fclt\u00fcrel birikimi, halk medeniyeti reddedilip yok edilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131. Hem monar\u015fi hem de kom\u00fcnist d\u00f6nemde bask\u0131, ter\u00f6r, zul\u00fcm i\u00e7erikli soyk\u0131r\u0131m denemesi, i\u015f sava\u015f boyutunda Bulgarla\u015ft\u0131rma sald\u0131r\u0131lar\u0131 kesilmemi\u015f ama 12 defa geri p\u00fcsk\u00fcrt\u00fclebilmi\u015ftir. Ku\u015faktan ku\u015fa\u011fa ge\u00e7en bu sert m\u00fccadelede T\u00fcrkiye devletinin varl\u0131\u011f\u0131 her bir fert taraf\u0131ndan her zaman ve her yerde hissedilmi\u015ftir.<br \/>\nT\u00fcrkiye devletinin Bulgaristan\u2019a yard\u0131mlar\u0131 asla kesilmemi\u015ftir. 1990\u2019dan son Bulgaristan ekonomisi ve maliyeti \u00e7\u00f6k\u00fcnce ilk t\u00fcketim ve \u00fcretim mal\u0131 kredisi Ankara\u2019dan geldi. \u0130ki tarafl\u0131 ana yol, t\u00fcnel, k\u00f6pr\u00fc, metro, modern semt, AVM gibi in\u015fatlarda T\u00fcrk holdingler i\u015fe el koydu. Bir\u00e7ok sanayi tesisine T\u00fcrk \u015firketleri sahip \u00e7\u0131kt\u0131. Karma b\u00f6lgelerde i\u015fsizli\u011fin a\u011f\u0131r y\u00fck\u00fcn\u00fc \u00fcslendiler. \u201c\u015ei\u015fe Cam\u201d devinden sonra, \u201cTeklas\u201d Bulgaristan\u2019da 7. sanayi i\u015fletmesini kurdu.<br \/>\n2004\u2019te Bulgaristan\u2019da NATO yolunu a\u00e7an T\u00fcrkiye devletinin meclis karar\u0131yla verdi\u011fi garantidir. 2015 y\u0131l\u0131ndan sonra s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131 ve ekonomik g\u00f6\u00e7 selinin Bulgaristan\u2019\u0131 bo\u011fma tehlikesi belirdi\u011finde, T\u00fcrkiye yolu kesmi\u015f ve Bulgaristan\u2019\u0131 istiladan korumu\u015ftur.<br \/>\nT\u00fcrkiye\u2019den Belediyeler, STK\u2019lar ve vak\u0131flar Ramazan ve Kurban Bayramlar\u0131nda her zaman Bulgaristan\u2019da iftar a\u00e7m\u0131\u015f, kurban kesip da\u011f\u0131tm\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\nY\u00fczlerde gencimiz T\u00fcrkiye\u2019de e\u011fitim ve \u00f6\u011fretim ald\u0131.<br \/>\nElektronik \u00e7a\u011f olanaklar\u0131ndan yararlanan T\u00fcrk k\u00fclt\u00fcr ve sanat\u0131 Bulgaristan\u2019\u0131 adeta esir ald\u0131. Demokrasi y\u0131llar\u0131nda T\u00fcrkiye Bulgaristan s\u0131n\u0131r\u0131nda Bulgaristan vatanda\u015flar\u0131 i\u00e7in vizesiz giri\u015f \u00e7\u0131k\u0131\u015f Edirne\u2019yi Bulgar pazar\u0131 \u015feklinde geli\u015ftirdi. T\u00fcrkiye ekonomisi zor g\u00fcnlerde Bulgaristan\u2019da her haneyi adeta himaye alt\u0131na alm\u0131\u015f ve yiyecek giyecek s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131 ya\u015fatmam\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\nT\u00fcrkiye bir defa Osmanl\u0131 devri geleneklerine ba\u011fl\u0131 kalarak 100 ya\u015f\u0131na uzanan Cumhuriyet devrinde de Bulgaristan\u2019la ili\u015fkileri hassas konu olarak g\u00f6rm\u00fc\u015f ve \u00f6zel bir yerde tutmu\u015ftur. Bulgar \u00c7arl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ilk tan\u0131yan Osmanl\u0131 devletidir. Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131nda Makedonya ve Dobruca Cephesinde iki devlet omuz omuza sava\u015f\u0131rken, Bulgaristan M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 da tabyalardayd\u0131 ve 9 656 \u015fehit verdi.<br \/>\n1913\u2019te Bulgar devletinin zor kullanarak Pomak M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n yar\u0131s\u0131n\u0131 topraklar\u0131ndan kovup di\u011fer yar\u0131n\u0131n da isimlerini de\u011fi\u015ftirip, dinlerini yasaklayarak hepsini H\u0131ristiyan yapmas\u0131 facias\u0131na diplomatik \u00e7\u00f6z\u00fcm bulan Osmanl\u0131\u2019n\u0131n Sofya askeri ata\u015fesi Yarbay Mustafa Kemaldir.<br \/>\n20. Y\u00fczy\u0131l boyunca Pomaklar\u0131n T\u00fcrkleri, Tatarlar\u0131n da isimleri ve Gagavuzlar\u0131n da gelenekleri, tarihsel-k\u00fclt\u00fcrel birikimi, halk medeniyeti reddedilip yok edilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131. Hem monar\u015fi hem de kom\u00fcnist d\u00f6nemde bask\u0131, ter\u00f6r, zul\u00fcm i\u00e7erikli soyk\u0131r\u0131m denemesi, i\u015f sava\u015f boyutunda Bulgarla\u015ft\u0131rma sald\u0131r\u0131lar\u0131 kesilmemi\u015f ama 12 defa geri p\u00fcsk\u00fcrt\u00fclebilmi\u015ftir. Ku\u015faktan ku\u015fa\u011fa ge\u00e7en bu sert m\u00fccadelede T\u00fcrkiye devletinin varl\u0131\u011f\u0131 her bir fert taraf\u0131ndan her zaman ve her yerde hissedilmi\u015ftir.<br \/>\nT\u00fcrkiye devletinin Bulgaristan\u2019a yard\u0131mlar\u0131 asla kesilmemi\u015ftir. 1990\u2019dan son Bulgaristan ekonomisi ve maliyeti \u00e7\u00f6k\u00fcnce ilk t\u00fcketim ve \u00fcretim mal\u0131 kredisi Ankara\u2019dan geldi. \u0130ki tarafl\u0131 ana yol, t\u00fcnel, k\u00f6pr\u00fc, metro, modern semt, AVM gibi in\u015fatlarda T\u00fcrk holdingler i\u015fe el koydu. Bir\u00e7ok sanayi tesisine T\u00fcrk \u015firketleri sahip \u00e7\u0131kt\u0131. Karma b\u00f6lgelerde i\u015fsizli\u011fin a\u011f\u0131r y\u00fck\u00fcn\u00fc \u00fcslendiler. \u201c\u015ei\u015fe Cam\u201d devinden sonra, \u201cTeklas\u201d Bulgaristan\u2019da 7. sanayi i\u015fletmesini kurdu.<br \/>\n2004\u2019te Bulgaristan\u2019da NATO yolunu a\u00e7an T\u00fcrkiye devletinin meclis karar\u0131yla verdi\u011fi garantidir. 2015 y\u0131l\u0131ndan sonra s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131 ve ekonomik g\u00f6\u00e7 selinin Bulgaristan\u2019\u0131 bo\u011fma tehlikesi belirdi\u011finde, T\u00fcrkiye yolu kesmi\u015f ve Bulgaristan\u2019\u0131 istiladan korumu\u015ftur.<br \/>\nT\u00fcrkiye\u2019den Belediyeler, STK\u2019lar ve vak\u0131flar Ramazan ve Kurban Bayramlar\u0131nda her zaman Bulgaristan\u2019da iftar a\u00e7m\u0131\u015f, kurban kesip da\u011f\u0131tm\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\nY\u00fczlerde gencimiz T\u00fcrkiye\u2019de e\u011fitim ve \u00f6\u011fretim ald\u0131.<br \/>\nElektronik \u00e7a\u011f olanaklar\u0131ndan yararlanan T\u00fcrk k\u00fclt\u00fcr ve sanat\u0131 Bulgaristan\u2019\u0131 adeta esir ald\u0131. Demokrasi y\u0131llar\u0131nda T\u00fcrkiye Bulgaristan s\u0131n\u0131r\u0131nda Bulgaristan vatanda\u015flar\u0131 i\u00e7in vizesiz giri\u015f \u00e7\u0131k\u0131\u015f Edirne\u2019yi Bulgar pazar\u0131 \u015feklinde geli\u015ftirdi. T\u00fcrkiye ekonomisi zor g\u00fcnlerde Bulgaristan\u2019da her haneyi adeta himaye alt\u0131na alm\u0131\u015f ve yiyecek giyecek s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131 ya\u015fatmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p><strong>3.BULGAR\u0130STAN\u2019DA AZINLIKLARIN DURUMU<\/strong><br \/>\nBulgaristan\u2019da T\u00fcrkler, Pomaklar, Romenler, Tatarlar, M\u00fcsl\u00fcman Millet (\u00c7ingeneler), Gagavuzlar, Makedonlar, Ulahlar olmak \u00fczere 9 az\u0131nl\u0131k var. Bunlar\u0131n t\u00fcm y\u00f6neticileri az\u0131nl\u0131klar\u0131 de\u011fi\u015fik zamanlarda eritilerek, kimlik yitirerek devletin Bulgarla\u015ft\u0131rma makinesine sal\u0131nd\u0131. M\u00fcsl\u00fcmanlar kimlik k\u0131y\u0131m\u0131 makinas\u0131n\u0131 12 defa durdurduk.<br \/>\n12. defa \u2013 29 Aral\u0131k 1989 tarihinde M\u00fcsl\u00fcmanlar Sofya Parlamentosunu ku\u015fat\u0131nca devletin ter\u00f6r makinas\u0131 isimlerimizi ve din haklar\u0131m\u0131z\u0131 geri kusmak zorunda kald\u0131. Dilimiz, anadilde okul hakk\u0131m\u0131z, k\u00fclt\u00fcrel kimlik hakk\u0131m\u0131z ve az\u0131nl\u0131k kimli\u011fiyle ya\u015fama haklar\u0131m\u0131z makinan\u0131n i\u00e7inden \u00e7\u0131karamad\u0131k i\u00e7inde kald\u0131.<br \/>\nBu sorunun k\u0131sa cevab\u0131 \u015fudur: Bulgar devletinin en b\u00fcy\u00fck sorunu az\u0131nl\u0131k kimliklerinin resmen tan\u0131nmas\u0131 sorunudur.<br \/>\nAz\u0131nl\u0131klar\u0131n da en b\u00fcy\u00fck sorunu budur. Bu sorunlar Bulgarlar\u0131n daha \u00f6te millile\u015ftirilmesini durdurmu\u015ftur. Devlet stop etmi\u015ftir. 8 Ekim tarihinde yay\u0131nlanan Avrupa Konseyi (AK) ge\u00e7ici bildirisi de somut olarak Makedon ve \u00c7ingene kimliklerinin tan\u0131nmas\u0131 konusuna adanm\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\nAvrupa \u0130nsan Haklar\u0131 Konseyi\u2019nin (A\u0130HK) bu konuda Sofya h\u00fck\u00fcmetine uyar\u0131lar\u0131 var. Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 Mahkemesi\u2019nin (Strazburg A\u0130HM) Bulgaristan\u2019da vatanda\u015flar\u0131n ve az\u0131nl\u0131klar\u0131n bireysel ve kolektif haklar\u0131 az\u0131nl\u0131k ve milli kimlik haklar\u0131yla ilgili 44 karar ald\u0131. Bulgar yarg\u0131s\u0131 bu kararlar\u0131n hi\u00e7 birini uygulamad\u0131. Baz\u0131lar\u0131 i\u00e7in tazminat \u00f6dediler. Kimse tazminat almak i\u00e7in dava a\u00e7mam\u0131\u015f, y\u0131llarca m\u00fccadele etmemi\u015f, hapis yatmam\u0131\u015ft\u0131.<br \/>\nBulgar devleti az\u0131nl\u0131k kimliklerinin tan\u0131nmas\u0131nda milli g\u00fcvenlik i\u00e7in tehlike g\u00f6r\u00fcyor. Az\u0131nl\u0131klar\u0131n do\u011fru d\u00fcr\u00fcst e\u011fitimle \u00f6\u011frenimli, meslekli, ayd\u0131n kimlikli yeti\u015fmesinde de ayn\u0131 tehlikeyi g\u00f6r\u00fcyor. Az\u0131nl\u0131klar\u0131n kendi dillerini \u00f6\u011frenmesinde, kendi dillerinde r\u00fcya g\u00f6rmesinden ve hayat etmesinden b\u00f6l\u00fcc\u00fcl\u00fck do\u011faca\u011f\u0131ndan korkuyor.<br \/>\nBulgaristan\u2019da ya\u015fayan Makedon hapislilerinin \u201cOMO \u2013 \u201c\u0130linden\u201d \u00f6rg\u00fct\u00fc Makedon kimli\u011finin me\u015frula\u015fmas\u0131 konusunda Strasburg A\u0130HM\u2019de 6 dava kazand\u0131, ne bireysel ne de ortak Makedon kimli\u011fi hen\u00fcz tan\u0131nmad\u0131 ve art\u0131k Bulgaristan ile Kuzey Makedonya Cumhuriyeti (KMC) aras\u0131nda bir sorun haline geldi. Bulgaristan Kuzey Makedonya Cumhuriyeti\u2019nde ya\u015fayan Bulgarlar\u0131n milli kimliklerinin ve az\u0131nl\u0131k haklar\u0131n\u0131n tan\u0131nmas\u0131nda ise direniyor, fakat buna kar\u015f\u0131l\u0131k Bulgaristan\u2019da Makedon ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 kabul etmiyor. Asl\u0131nda Bulgarlar 1945\u2019te bunu kabul etmi\u015flerdi. Bulgar Bilimler Akademisinde Makedon dilinin bir halk\u0131n resmi dili oldu\u011funa ili\u015fkin savunulmu\u015f doktora tezleri dahi var. E\u011fer sorun \u00e7\u00f6z\u00fclemezse, Bulgaristan aral\u0131k ay\u0131nda MKC\u2019nin Avrupa Birli\u011fi \u00fcyelik dilek\u00e7esinin g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fclmeye a\u00e7\u0131lmas\u0131na veto koymak istiyor. Kimlik sorunlar\u0131 Bulgaristan\u2019da siyasi, manevi ve k\u00fclt\u00fcrel hayat\u0131 dondurmu\u015ftur, Bulgaristan T\u00fcrk gen\u00e7li\u011fi de dondurulmu\u015flu\u011fun i\u00e7indedir. Bizim Bulgaristan\u2019da ana sorunumuz Kimlik sorunumuzdur.<br \/>\nMahallelerde hi\u00e7bir d\u00f6nem T\u00fcrk-Bulgar \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131 ya\u015fanmad\u0131. Siyaset her zaman az\u0131nl\u0131klar\u0131 Bulgarlardan ay\u0131rd\u0131. Bulgaristan\u2019da sosyalist d\u00fczen ekonomi ve manevi olarak \u00e7\u00f6kt\u00fc. Sosyalizmin kapitalizmden sonra gelen ve daha \u00fcst\u00fcn olan bir \u00fcretim tarz\u0131, medeniyet ve k\u00fclt\u00fcr oldu\u011fu yalanm\u0131\u015f. Fa\u015fizmden fark\u0131 ise, ancak \u00f6zel sekt\u00f6rs\u00fcz bir toplum oldu\u011funu g\u00f6rmeyen kalmad\u0131.<br \/>\nBiz Bulgaristan T\u00fcrkleri hem Hitler fa\u015fizminin hem de Stalin totalitarizminin t\u00fcm zulm\u00fcn\u00fc g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fczden ve \u00fcst\u00fcne \u00fcstelik de soyk\u0131r\u0131m denemesi ve s\u00fcrekli g\u00f6\u00e7 ve par\u00e7alanmalardan ezildi\u011fimizden dolay\u0131, bizdeki totalitarizm alaca g\u00f6lgeli, ayr\u0131ca zul\u00fcm kokan demokrasiye \u00f6nce geli\u015fmelere sevindik. Zamanla bu beklentilerimiz s\u00f6nd\u00fc, \u00e7\u00fcnk\u00fc Bulgarlar da \u00e7\u00f6p tenekeleri etraf\u0131nda dola\u015fmaya ba\u015flad\u0131lar.<br \/>\nEn iyi olan T\u00fcrkiye kap\u0131s\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131k kalmas\u0131, gen\u00e7lerin ekmek teknesini Avrupa Birli\u011fi \u00fclkelerine ta\u015f\u0131mas\u0131, NATO \u00fcyeli\u011fimiz ve ayr\u0131ca Avrupa Birli\u011fi\u2019ne al\u0131nmam\u0131z gibi geli\u015fmeler oldu diyebilirim. Ba\u015fka bir ifadeyle, akl\u0131 ba\u015f\u0131nda olan herkes derede kafas\u0131n\u0131 ta\u015flara vura bura \u00f6lmek yerine, denizde bo\u011fulmak ister. 20. Y\u00fczy\u0131lda biz, \u201cbir ka\u015f\u0131k suda\u201d bo\u011fuluyorduk\u2026<br \/>\n<em><strong>Durumun k\u00f6kten de\u011fi\u015fmesi zaman\u0131 gelmi\u015ftir.<\/strong><\/em><br \/>\n20. y\u00fczy\u0131l s\u00fcre\u00e7leri bug\u00fcn usuls\u00fczl\u00fck ve yolsuzluklar, doland\u0131r\u0131c\u0131l\u0131k ve r\u00fc\u015fvet\u00e7ilikler olarak devlet b\u00fcnyesinde devam ediyor.<br \/>\nSosyalizmin birikimlerini ve son 15 y\u0131lda Avrupa Birli\u011fi\u2019nden gelen yard\u0131m ve yat\u0131r\u0131m paralar\u0131n\u0131 ele ge\u00e7iren 200 aile, \u00fclkenin kalk\u0131nmas\u0131na yat\u0131r\u0131m yapmak istemiyor. Sosyalizm y\u0131llar\u0131nda kurulan alt yap\u0131 ve end\u00fcstrinin \u00e7\u00f6kmesinden sonra hala gelece\u011fini g\u00f6remeyen halk k\u00e2bustad\u0131r. Avrupa\u2019da ve Amerika\u2019da okuyup geri d\u00f6nen ve art\u0131k 100 g\u00fcnd\u00fcr Sofya\u2019da gece g\u00f6sterileri yaparak h\u00fck\u00fcmetin istifas\u0131n\u0131, meclisin da\u011f\u0131lmas\u0131n\u0131, ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131n yok olmas\u0131n\u0131 ve parlamenter demokraside k\u00f6kl\u00fc reformlar isteyen \u2013 yani kom\u00fcnist totalitarizm d\u00f6neminin tamamen s\u00f6k\u00fclerek s\u00fcp\u00fcr\u00fcl\u00fcp sabunlu suyla y\u0131kanmas\u0131n\u0131 isteyen \u2013 6. nesil gen\u00e7 kitlenin hayallerini okumak zor.<br \/>\n\u00c7\u00fcnk\u00fc program a\u00e7\u0131klam\u0131yorlar. Fakat son y\u0131llarda \u00fclkede olu\u015fan yeni bir olgu var. Bulgaristan\u2019a Bat\u0131\u2019dan b\u00fcy\u00fck say\u0131da yaz\u0131l\u0131m \u015firketi geldi. Bunlarda 160 bin gen\u00e7 \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor ve maa\u015flar\u0131 da 6 bin levaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. Bu gelir \u00fclkemizdeki ortalama emekli maa\u015f\u0131ndan 15 defa y\u00fcksektir ve yeni bir \u00fcst tabaka olu\u015fmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Gelece\u011fi bu tabakan\u0131n belirlemesini isteyenlerden iktidar, siyaset ve adaleti biz belirleyece\u011fiz sesleri y\u00fckseliyor ve direni\u015fler \u0131srarl\u0131 ve serttir.<\/p>\n<p><em><strong>Az\u0131nl\u0131klar\u0131n kaderi konusunda kimsenin a\u011f\u0131z\u0131n\u0131 b\u0131\u00e7ak a\u00e7m\u0131yor.<\/strong><\/em><br \/>\nE\u011fer son 30 y\u0131lda Bulgaristan toplumunun olu\u015ftura bildi\u011fi ve gen\u00e7 neslim \u00f6nc\u00fclerini birle\u015ftiren, en de\u011ferli olan buysa, uygulamada \u015fu hususla y\u00fczle\u015fince \u015fa\u015fmamam\u0131z gerekir. Yani Z ku\u015fak teknolojik toplumu yeniden bi\u00e7imlendirip y\u00f6netecek \u00e7ok varl\u0131kl\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fck bir z\u00fcmreye i\u015faret ederken \u015funlar\u0131 da g\u00f6rebiliyoruz. Bulgar ruhunu kay\u0131ts\u0131z ko\u015fulsuz kabul etmi\u015f olan, politik isteklerinden, az\u0131nl\u0131k hayallerinden, se\u00e7me ve se\u00e7ilme hakk\u0131ndan vaz ge\u00e7mi\u015f ve yaln\u0131z yemeden i\u00e7meden ve e\u011flenmeden tatmin olan, hayat\u0131 garantili bir sosyal tabakaya var olma hakk\u0131 tan\u0131nmak isteniyor. Bug\u00fcn de sosyal yard\u0131mlardan ya\u015fayanlara i\u015f g\u00f6sterilmiyor.<br \/>\nAvrupa Birli\u011fi \u00fcst akl\u0131ndaki \u201cjendet toplumu\u201d ya da \u0130stanbul Anla\u015fmas\u0131na g\u00f6re \u00e7ok farkl\u0131 yeni bir deney toplumu olu\u015fturulmas\u0131na Bulgaristan se\u00e7ilmi\u015f olabilir. Olaylar\u0131 izleyenler d\u00fcnyan\u0131n \u201cinsan haklar\u0131n\u0131\u201d, \u201caz\u0131nl\u0131k haklar\u0131n\u0131\u201d ve \u201cmilli kimlikleri\u201d yok saymaya haz\u0131rland\u0131\u011f\u0131na i\u015faret ediyorlar.<br \/>\nBulgaristan, gelecek toplumlar\u0131n deney \u00fclkesi oluyor.<br \/>\n\u0130nsana \u00f6yle geliyor ki, sanki ikinci Rusya esaretinde kalmam\u0131z\u0131 ve Almanya Nazi esaretinin bir as\u0131r bilincine varamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z gibi, teknoloji devri k\u00f6leli\u011fini, \u00fclkemizin sat\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, sat\u0131labilece\u011fini, as\u0131rlar\u0131n posas\u0131 gibi fark etmeden ya\u015famaya zorlanabiliriz. Ne var ki bu kap\u0131 hen\u00fcz a\u00e7\u0131lmad\u0131 fakat ilgililerin elleri anahtarl\u0131ktad\u0131r. Toplumda \u015fimdilik bu y\u00f6nde bir geli\u015fme var ve yeni \u00f6nlemlere tepkiler hen\u00fcz beliriyor. 2019\u2019da Roman \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n okullardan ka\u00e7\u0131r\u0131l\u0131p Norve\u00e7\u2019e g\u00f6t\u00fcr\u00fclmesi ve kimliksiz insan tipleri olu\u015fturma olaylar\u0131n\u0131 tepkiler toplumu sarsm\u0131\u015ft\u0131. Bu \u00e7ocuklar\u0131 orada neler yap\u0131ld\u0131, duyulanlara g\u00f6re i\u015fkence edilerek onlar\u0131n kanlar\u0131 al\u0131n\u0131yormu\u015f bunun do\u011frulu\u011fu nedir bilemiyoruz. Amma Medeniyetin merkezi diye bilinen Avrupa \u00fcst\u00fcnden hal\u0131 kald\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda galiba d\u00fcnyada en vah\u015fi ve en ac\u0131mas\u0131z bir yer oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcnecek gibi duruyor. Bu g\u00fcn 30 y\u0131l\u0131n en iyilerinin en k\u00f6t\u00fclerinin sentezinden yapabildi\u011fim \u00e7\u0131karma ne yaz\u0131k ki budur. Vatanda\u015flar\u0131yla birlikte sosyalizm y\u0131llar\u0131nda pazara \u00e7\u0131kar\u0131lan ve Sovyetler Birli\u011fine ucuz pahal\u0131 teklif edilen memleketimin yeniden tezg\u00e2ha konaca\u011f\u0131ndan korkuyoruz.<\/p>\n<p><strong>4. BULGAR\u0130STANDA T\u00dcRKLER NE \u0130ST\u0130YOR?<\/strong><br \/>\nBiz, Bulgaristan T\u00fcrkleri, n\u00fcfus olarak 1879\u2019dan beri vatan\u0131m\u0131zda az\u0131nl\u0131\u011f\u0131z. Bulgaristanl\u0131 M\u00fcsl\u00fcmanlar kavram\u0131n\u0131n i\u00e7ine T\u00fcrklerle birlikte, Pomaklar, Tatarlar, \u00c7erkezler ve \u00c7ingene-Millet de girer. Ne var ki, biz ne T\u00fcrkler ne de M\u00fcsl\u00fcman az\u0131nl\u0131k olarak Bulgaristan i\u00e7inde, \u201cb\u00f6lgesel otonomi\u201d anlam\u0131nda bir \u201caz\u0131nl\u0131kta yap\u0131lanmay\u0131\u201d hayal bile etmedik. Hak ve \u00d6zg\u00fcrl\u00fckler Partisi (DPS) taraf\u0131ndan bug\u00fcn savunulan milli yap\u0131lanma, partinin bug\u00fcnk\u00fc y\u00f6netimi taraf\u0131ndan olu\u015fturulmam\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\n1984-1989 zul\u00fcm d\u00f6neminde Bulgaristan T\u00fcrkleri 55 illegal, legal ve yar\u0131 legal direni\u015f \u00f6rg\u00fct\u00fc kurmu\u015ftu. Onlar\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda hapishanelerde, s\u00fcrg\u00fcnde, k\u00f6y ve \u015fehirlerde ismi konmam\u0131\u015f y\u00fczlerce direni\u015f birimi vard\u0131. Bu \u00f6rg\u00fctlenmenin olu\u015fum halindeki g\u00f6vde ve iradesindeki temel fikirler, Bulgaristan T\u00fcrklerinin T\u00fcrk halk\u0131n\u0131n \u00f6z\u00fcnden bir par\u00e7a oldu\u011fu, dili T\u00fcrk, dini \u0130slam, k\u00fclt\u00fcr\u00fc, gelenekleri, halk bilgeli\u011fi, edebiyat ve sanat\u0131 T\u00fcrk olan bir halk toplulu\u011fu oldu\u011fu, T\u00fcrk kimli\u011fi ile ya\u015fad\u0131\u011f\u0131, bu kimli\u011fin asla de\u011fi\u015ftirilemeyece\u011fi bilinci yer al\u0131yor ve g\u00fc\u00e7 topluyordu. Binlerce ki\u015fi \u201cben T\u00fcrk\u00fcm!\u201d dedi\u011fi i\u00e7in hapislere at\u0131ld\u0131, i\u015fkence g\u00f6rd\u00fc, aileler s\u00fcrg\u00fcn edildi, \u00e7ile \u00e7ekti, a\u00e7 kald\u0131, tartakland\u0131, s\u00fcr\u00fcnd\u00fc ama teslim olmad\u0131lar.<br \/>\nT\u00fcrkiye\u2019ye y\u00f6nelen 360 bin ki\u015fiden hi\u00e7 biri Bulgar topra\u011f\u0131nda a\u011flamad\u0131, dimdik y\u00fcr\u00fcd\u00fc ve \u00f6nce anavatan topra\u011f\u0131n\u0131 \u00f6pt\u00fc. Bu direni\u015flerde parlayan halk irademiz, hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fck, demokrasi, adalet ve e\u015fitlik \u015feklinde bi\u00e7imlendi. Bu y\u00fcksek bilin\u00e7le davay\u0131 halka indiren direni\u015f \u00f6rg\u00fct\u00fcn\u00fcn ad\u0131:<br \/>\n\u0130nsan Haklar\u0131n\u0131 Savunan Demokratik Birlik\u2019ti. (Demokratik Lig) \u0130sim de\u011fi\u015ftirmeye ve Bulgarla\u015ft\u0131rmaya kar\u015f\u0131 m\u00fccadele eden ve \u201cBelene\u201d \u00f6l\u00fcm kamp\u0131na d\u00fc\u015fen T\u00fcrk ayd\u0131nlar taraf\u0131ndan 1988 y\u0131l\u0131nda s\u00fcrg\u00fcnde Mustafa \u00d6mer, Sabri \u0130skender ve Ali Ormanl\u0131 taraf\u0131ndan, kurulmu\u015ftur. Bu \u00f6rg\u00fct 1 y\u0131lda 3 bin ki\u015filik \u00fcye yapan Demokratik Lig yerel \u00f6rg\u00fctlenmesini tamamlam\u0131\u015f ve 21 May\u0131s 1989\u2019da Sliven ili Yablanovo Belediye merkezinde Bulgaristan T\u00fcrklerinin \u0130lk Siyasi Partisinin Birinci Milli Kongresini \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131. Y\u00f6neticileri tutuklan\u0131p s\u0131n\u0131r d\u0131\u015f\u0131 edilince kongre yap\u0131lamad\u0131.<br \/>\nBu etkin direni\u015f \u00f6rg\u00fctlerinden biri de \u201cViyena 89\u201d Dayan\u0131\u015fma \u00d6rg\u00fct\u00fcd\u00fcr. Cebel\u2019i \u00f6\u011fretmen Avni Veli taraf\u0131ndan y\u00f6netilen direni\u015f \u00f6rg\u00fct\u00fc hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fckler davam\u0131z\u0131n d\u00fcnyaya duyurulmas\u0131nda ola\u011fan\u00fcst\u00fc b\u00fcy\u00fck rol oynam\u0131\u015ft\u0131r. Zul\u00fcm y\u0131llar\u0131nda kurulan ve \u00f6rg\u00fctlenen direni\u015f \u00f6rg\u00fctleri y\u00f6neticilerinin memleketten kovulmas\u0131ndan sonra bo\u015f kalan alanda Bulgar siyasi polisinin gizli ajan\u0131-muhbiri \u201cSava\u201d ve ayr\u0131ca Sovyet istihbarat\u0131 KGB\u2019ye de g\u00f6n\u00fcl vermi\u015f olan (Ahmet Do\u011fan) bo\u015f kalan sahaya \u201clider\u201d forsuyla \u00e7\u0131km\u0131\u015f ve 30 y\u0131ldan beri Bulgaristan T\u00fcrklerini aldatmaya devam ediyor.<br \/>\nOnun yalanlar\u0131n\u0131n birincisi, \u201cBulgaristan T\u00fcrkleri\u2019nin T\u00fcrk milletinden olmay\u0131p, Bulgar k\u00f6kenli oldu\u011fu\u201d; ikincisi ve T\u00fcrk kimli\u011fimiz olmad\u0131\u011f\u0131 konusundad\u0131r. Onun papagal \u201cakl\u0131yla\u201d geli\u015ftirilen \u201cBulgar Etnik Modeli\u201d diktat\u00f6r Todor Jivkov\u2019un 1972\u2019den beri geli\u015ftirdi\u011fi s\u00f6z\u00fcm ona \u201csoya d\u00f6n\u00fc\u015f s\u00fcrecinin\u201d yeni ko\u015fullarda \u00e7akt\u0131rmadan devam\u0131d\u0131r.<br \/>\n70 y\u0131ldan beri T\u00fcrk okulumuz, K\u00fclt\u00fcr evimiz, bas\u0131n yay\u0131n faaliyetimiz, radyo ve TV programlar\u0131m\u0131z yok.<br \/>\n1984-1989 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda Bulgaristan T\u00fcrkleri \u00fczerinde soyk\u0131r\u0131m denemesi uyguland\u0131, 1989 y\u0131l\u0131nda 360 bin vatanda\u015f\u0131m\u0131z zorla s\u0131n\u0131r d\u0131\u015f\u0131 edilerek \u0131rk\u00e7\u0131 temizlik yap\u0131ld\u0131. Bu katillerin cezaland\u0131r\u0131lmas\u0131na engel olan var m\u0131yd\u0131 kimdi onlar; i\u015fte hain Ahmet Do\u011fan ve etraf\u0131ndaki hainler tayfas\u0131d\u0131r. Bunu art\u0131k herkes g\u00f6rmeye ba\u015flad\u0131.<br \/>\n\u015eunu \u00f6nemle belirtmemiz yerinde olur. 2020 y\u0131l\u0131nda H\u00d6H partisi 1989-1990 bilincini ta\u015f\u0131yan kahramanlar taraf\u0131ndan y\u00f6netilmiyor. 1993 y\u0131l\u0131nda halk\u00e7\u0131 ve milliyet\u00e7i T\u00fcrk kadrolar\u0131n partiden temizlenmesi ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r. 1996 y\u0131l\u0131nda 10 bin T\u00fcrk direni\u015f\u00e7i, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck militan\u0131 H\u00d6H\u2019ten zorla at\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu arada Bulgar istihbarat\u0131 \u201cDS\u201d H\u00d6H y\u00f6netimi i\u00e7in yeni nesil kadrolar yeti\u015ftirmi\u015ftir. Onlar\u0131n aras\u0131ndan olup, hain A. Do\u011fan \u00e7izgisinden y\u00fcr\u00fcmeyen G\u00fcner Tahir, Mehmet HOCA, Osman Oktay, Kasim Dal, L\u00fctfi Mestan ve daha bir\u00e7ok belediye \u00f6rg\u00fctlerinde aktif T\u00fcrk kadro partiden at\u0131lm\u0131\u015f ve kendilerine politik alanda nefes alma hakk\u0131 dahi tan\u0131nmam\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\n1990\u2019da ilk programda parti, T\u00fcrk\u00e7e e\u011fitim ve \u00f6\u011fretim, anadilini kullanma, T\u00fcrk gelenekleriyle ya\u015fama, din \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc, adalet, demokratikle\u015fme u\u011fruna ba\u015fkald\u0131r\u0131rken, irademiz iki zeytin dal\u0131 ile simgelenirken, bar\u0131\u015f ve bereket istedi\u011fini herkese duyurdu. Bulgaristan\u2019a kokan g\u00fcl demetinde bir gonca hakk\u0131 bile alamad\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc Do\u011fan (DC-KGB) ve \u00e7evresi her zaman ve her yerde engel oldu. Ki\u015fisel \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 parti menfaatlerinin \u00fcst\u00fcne \u00e7\u0131kard\u0131lar. Para i\u00e7in birbirlerine tabanca \u00e7ektiler. Bu nedenle 35 y\u0131l \u00f6nce ba\u015flayan m\u00fccadelemiz halen devam etmektedir ve 2020 itibar\u0131yla bu M\u00fccadelenin ba\u015f\u0131nda BULT\u00dcRK bulunuyor.<\/p>\n<p><strong>5. BULGAR\u0130STAN\u2019IN GELECE\u011e\u0130 NEREYE G\u0130D\u0130YOR?<\/strong><br \/>\nBulgaristan\u2019\u0131n devlet yap\u0131s\u0131n\u0131n Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 h\u00fck\u00fcmet sistemini se\u00e7ece\u011fini \u00f6ng\u00f6r\u00fcyoruz. H\u00fck\u00fcmette D\u0131\u015f \u00dclkelerdeki Bulgaristan Vatanda\u015flar\u0131 Bakanl\u0131\u011f\u0131 kurulaca\u011f\u0131n\u0131 ve T\u00fcrkiye end\u00fcstri i\u015fletmelerinin Bulgaristan\u2019a akaca\u011f\u0131n\u0131, T\u00fcrkiye k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn Bulgaristan n\u00fcfusunda yeni ortak de\u011ferler olu\u015fturaca\u011f\u0131n\u0131. Okullar\u0131n \u00f6zelle\u015ftirilece\u011fini ve e\u011fitim ve \u00f6\u011fretimde dil sorunlar\u0131n\u0131n b\u00f6ylece \u00e7\u00f6z\u00fclece\u011fini, Bulgarlar Avrupa Birli\u011fi \u00fclkelerine kayd\u0131k\u00e7a az\u0131nl\u0131klar\u0131n yerel y\u00f6netimleri b\u00fct\u00fcnsel ele ge\u00e7irece\u011fini. Gelecekte T\u00fcrkiye\u2019nin et, sebze ve meyve ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131lanmas\u0131nda Bulgaristan tar\u0131m\u0131n\u0131n \u00e7ok \u00f6nemli bir rol oynayaca\u011f\u0131n\u0131 bu g\u00fcnden g\u00f6r\u00fcyoruz. Bulgaristan sanayi i\u015fletmelerinde \u00fcretim dili olarak T\u00fcrk dilinin yerle\u015fece\u011fini vs d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz.<br \/>\nBar\u0131\u015f\u00e7\u0131, karde\u015flerimin t\u00fcm haklar\u0131n\u0131 elde etti\u011fi, kom\u015fuluk kap\u0131lar\u0131n\u0131n yeniden a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131, \u00e7ocuklar\u0131m\u0131z\u0131n T\u00fcrk okullar\u0131nda okudu\u011fu, ya\u015fl\u0131lar\u0131n sabah kahvesini i\u00e7erken sohbetlerine T\u00fcrk\u00e7emizle devam etti\u011fi, geleneklerimizle ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z, edebiyat ve sanat\u0131m\u0131z\u0131n serpilip a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 herkesin mutlu oldu\u011fu bir vatan istiyoruz.<br \/>\nArt\u0131k kafalar\u0131m\u0131z\u0131 kald\u0131r\u0131p ileriye bakmak gerekir.<br \/>\nB\u00fcy\u00fck ve G\u00fc\u00e7l\u00fc T\u00fcrkiye d\u00fcnyaya yeni g\u00fcne\u015f gibi do\u011fuyor.<br \/>\nD\u00fcnyay\u0131 y\u00f6netmek i\u00e7in \u00f6yle \u00e7ok \u00e7ok bir \u015feylere gerek yok. Bunu atalar\u0131m\u0131z zaman\u0131nda yapm\u0131\u015f biz neden yapamayal\u0131m. Atalar\u0131m\u0131z d\u00fcnyay\u0131 ahlakla, d\u00fcr\u00fcstl\u00fckle hak ve adaletle y\u00f6netmi\u015flerdir. Ba\u015fkalar\u0131n\u0131n ba\u015faramad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ba\u015far\u0131p sadece Balkanlarda 600 y\u0131l y\u00f6netimde kald\u0131lar. Biz T\u00fcrkler \u015funu \u00e7ok iyi biliyoruz adalet yoksa bar\u0131\u015f da yok.<br \/>\nT\u00fcrkiye y\u0131llard\u0131r bar\u0131\u015f ve adaleti d\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rt bir yan\u0131na ta\u015f\u0131mak i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor ve art\u0131k bunun sonuna \u00e7ok yakla\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Gen\u00e7lere seslenmek isterim \u201cDe\u011ferli gen\u00e7ler \u015funu \u00e7ok iyi biliniz Sizler hayalleriniz kadar g\u00fc\u00e7l\u00fcs\u00fcn\u00fczd\u00fcr.<br \/>\nHayal etmeyi \u00f6\u011frenmelisiniz ve bu hayalin 100 y\u0131l -500 y\u0131l sonras\u0131 i\u00e7in olsun fark etmez. Hayalleriniz ne kadar eri\u015filmez ise o kadar g\u00fc\u00e7l\u00fcs\u00fcn\u00fcz. Adalet insana hak ettikleri \u015fekilde h\u00fckmetmektir\u201d.<br \/>\nHayatta en \u00f6nemli \u015fey \u201cHatal\u0131 olmak de\u011fil, hatalardan ders almakt\u0131r. Yanl\u0131\u015flardan korkmay\u0131n, yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z her i\u015fin insanl\u0131\u011fa faydas\u0131 olaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnerek yap\u0131n\u0131z.\u201d<\/p>\n<p><strong>6. BULGAR\u0130STAN\u2019DA T\u00dcRKLER\u0130 ve K\u00dcLT\u00dcR\u00dcN\u00dc YOK ETME \u00c7ABASI<\/strong><br \/>\nEski bir Roma k\u00fclt\u00fcr merkezi olan \u201cSerdika\u201d, Osmanl\u0131 d\u00f6nemini Sofya (bilgelik) ismiyle ya\u015fam\u0131\u015ft\u0131r. 1878\u2019den \u00f6nce Osmanl\u0131\u2019ya Beylerbeyli\u011fi de yapan \u015fehirde 29 T\u00fcrk Mahallesi, 39 cami, 4 b\u00fcy\u00fck hamam, 12 k\u00f6pr\u00fcs\u00fc 2 medrese, her mahallede ilkokul oldu\u011fu bilinir. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde neredeyse 1.5 milyon n\u00fcfuslu \u015fehrin 6 mezarl\u0131\u011f\u0131 varken, o zaman da 3 kabristanl\u0131\u011f\u0131 varm\u0131\u015f ve M\u00fcsl\u00fcman merhumlar Beyler Beyli\u011fi\u2019nin g\u00fcneyindeki g\u00fcn\u00fcm\u00fcz parlamento binas\u0131n\u0131n yerinde defnediliyormu\u015f. Plevne Sava\u015f\u0131 olarak da bilinen 1877-78 Osmanl\u0131 Rusya \u0130mparatorluklar aras\u0131 sava\u015ftan ve Sofya\u2019n\u0131n yeni Prensli\u011fin ba\u015fkenti ilan edilmesinden sonra, ilk toplant\u0131lar\u0131n\u0131 T\u0131rnova \u015fehrindeki Kaymakam Kona\u011f\u0131nda yapan Bulgar Meclisi\u2019nin Sofya\u2019ya ta\u015f\u0131nmas\u0131 ve meclis binas\u0131 kurulmas\u0131 kararla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. 1882 y\u0131l\u0131nda ba\u015flayan in\u015faat 2 metre derin kaz\u0131lan ve harfi yat\u0131 \u201c\u0130sk\u0131r\u201d \u0131rma\u011f\u0131 boyuna ta\u015f\u0131nan M\u00fcsl\u00fcman mezarl\u0131\u011f\u0131nda, bug\u00fcnk\u00fc \u015feklini alm\u0131\u015ft\u0131r. Halen Sofya\u2019da yeni Halk Meclisi kurulmu\u015f ve tarihi meclis binas\u0131 sanat m\u00fczesi olarak kullan\u0131lacakt\u0131r.<br \/>\nTuna nehri \u00fczerindeki \u201cPersin\u201d adas\u0131nda bulunan \u201cBelene\u201d toplama kamp\u0131 1949\u2019da a\u00e7\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Siyasi tutuklular i\u00e7in d\u00fczenlenen bu kampta, 1953 y\u0131l\u0131na kadar topraklar\u0131n kooperatifle\u015ftirilmesine ba\u015fkald\u0131ran b\u00fcy\u00fck say\u0131da Dobruca ve Deliorman T\u00fcrk\u00fc de kalm\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\nBir s\u00fcre kapal\u0131 kald\u0131ktan sonra 1972\u2019de yeniden a\u00e7\u0131lan \u201cBelene\u201d kamp\u0131na Pomaklar, 1984\u2019ten sonra da T\u00fcrkler kapanm\u0131\u015ft\u0131r. T\u00fcrk adlar\u0131yla i\u00e7eri at\u0131lan M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n isimleri bu adada zorla de\u011fi\u015ftirilmi\u015ftir. Adaya d\u00fc\u015fenlerin toplam say\u0131s\u0131n\u0131n 2 binden fazla oldu\u011fu s\u00f6ylense de, \u201cDV\u201d resmi gazetede bu rakam 517 T\u00fcrk olarak, Bulgarca isimleriyle verilmi\u015ftir. \u201c\u00d6l\u00fcm Adas\u0131\u201d olarak bilinen \u201cBelene\u201d \u00e7ekileri 41 kitapta anlat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Yazar Azizo\u011flu Aziz, T\u00fcrk tutuklulardan baz\u0131lar\u0131n\u0131n T\u00fcrkiye\u2019deki \u015fekliyle isim ve soy isim olarak foto\u011fraf alt\u0131nda verirken, Bulgar yazar Petko Ogoyski orada tan\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 T\u00fcrkleri T\u00fcrk isimleriyle anlatm\u0131\u015ft\u0131r. Son y\u0131llarda, Katolik Papaz Pavlo Kontezi giri\u015fimiyle 1944-1989 kom\u00fcnist d\u00f6nem kurbanlar\u0131n\u0131n aziz hat\u0131ras\u0131n\u0131 ebediyen ya\u015fatmak amac\u0131yla \u201cBelene Adas\u0131 An\u0131t Park\u0131\u201d olu\u015fturma \u00e7abalar\u0131 s\u00fcr\u00fcyor.<br \/>\nBurada dikilecek olan an\u0131t levhas\u0131nda kampta kalanlar\u0131n isimleri yaz\u0131lacakt\u0131r. \u0130lk tasar\u0131mlar\u0131nda 1949\u2019dan sonra ilk d\u00f6nem kalan T\u00fcrklerin \u00f6z isimleri dikkati \u00e7ekerken, 1972\u2019den ve \u00f6zellikle 1984\u2019ten sonra buraya kapanan T\u00fcrklerin de\u011fi\u015ftirilmi\u015f olan isimlerinin levhada belirdi\u011fi dikkati \u00e7ekmi\u015ftir.<br \/>\n2007\u2019de Avrupa Birli\u011fine \u00fcye olan Bulgaristan, hapishane ve toplama kamp\u0131 dosyalar\u0131n\u0131 a\u00e7ma y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc \u00fcstlendi. Ne yaz\u0131k ki bu yap\u0131lmad\u0131. Yeni yeni \u00f6\u011frenildi\u011fine g\u00f6re 1990\u2019da s\u00f6z\u00fc edilen dosyalar, \u0130\u00e7 \u0130\u015fleri ve istihbarat ar\u015fivi ile birlikte Moskova\u2019ya ta\u015f\u0131nm\u0131\u015f ve belgelerin asl\u0131 geri verilmemektedir.<br \/>\nK\u0131rca Ali Saat Kulesinde totaliter d\u00f6nemden beri saat ba\u015f\u0131 \u00e7alan bir m\u00fczikal \u00e7a\u011fr\u0131 var. Bu melodinin g\u00fcftesindeki s\u00f6zlerin bir d\u00f6rtl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc vermekle yetiniyorum, yorumunu siz kendiniz yapabilirsiniz: Bu g\u00fcn her saat eski Rus-T\u00fcrk harbinde okunan mar\u015flar her saat ayr\u0131 ayr\u0131 sadece m\u00fczikleri \u00e7al\u0131nmaktad\u0131r. Bundan daha k\u00f6t\u00fc ne olabilir ki. Bunu kabul eden bir T\u00fcrk M\u00fcsl\u00fcman varsa \u00e7\u0131ks\u0131n s\u00f6ylesin. Amma bunu kabul eden H\u00d6H y\u00f6neticileri hari\u00e7 onlar\u0131n zaman\u0131 geldi\u011finde hep birlikte g\u00f6receksiniz insanlar\u0131m\u0131za selam verebilecekler mi, az kald\u0131 azda sab\u0131r.<br \/>\n<em>Y\u0131lan hen\u00fcz k\u00fc\u00e7\u00fck iken, \/ Gelin toplanal\u0131m!<\/em><br \/>\n<em>Ba\u015f\u0131n\u0131 ayaklar\u0131m\u0131zla ezelim, \/ \u00f6zg\u00fcr\u00fcz diyelim!<\/em><br \/>\nS\u00f6z\u00fc ezilen \u201cy\u0131lan\u201d T\u00fcrklerdir. Her g\u00fcn 24 defa tekrar ediyor. Halk\u0131m\u0131z sab\u0131rl\u0131. Buna sinir mi dayan\u0131r?<br \/>\nBulgaristan T\u00fcrkleri kin ve \u00f6fke y\u00fckl\u00fc bir topluluk de\u011fildir. Buraya g\u00f6\u00e7 ederken, tertemiz, i\u00e7imiz d\u0131\u015f\u0131m\u0131z ak pak geldik. Bulgar devletinin hicran ve zehrini, zulm\u00fcn\u00fc orada b\u0131rakt\u0131k. Anavatan\u0131m\u0131zda h\u00fcr ve mutluyuz. Y\u0131llarca oyaland\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n, aldat\u0131ld\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n, kand\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n ve s\u00f6m\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz\u00fcn fark\u0131na vard\u0131k ve burada soyda\u015flar\u0131mda yeni bilin\u00e7 de olu\u015ftu. Biz Bulgar halk\u0131na d\u00fc\u015fman de\u011filiz. Bulgar soyu Orta Asya\u2019dan yol arkada\u015f\u0131m\u0131zd\u0131r. Zor d\u00f6nemlerden ge\u00e7mi\u015f, tarihinde 7 defa k\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, as\u0131rlarca devletsiz kalm\u0131\u015ft\u0131r. Bulgar kimli\u011fi ve bilinciyle uyan\u0131\u015flar\u0131 Osmanl\u0131 ba\u011fr\u0131nda birlikte ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z topraklar \u00fczerinde olmas\u0131, bir Tanr\u0131 l\u00fctfudur. Bug\u00fcn art\u0131k Rus \u00c7ar ordular\u0131n\u0131n Bulgarlar\u0131 \u201ckurtarmad\u0131\u011f\u0131\u201d milli \u015fuuru nihayet olu\u015ftu. Bulgarlar\u0131n hepsi 1878\u2019de ve 1944\u2019te 2 defa Rus esaretine d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz\u00fc biliyor. Bu nedenle k\u00f6y ve kentlerdeki Rus ve Sovyet an\u0131tlar\u0131n\u0131 Bulgarlar kendileri y\u0131kmak istiyor. Biz oradayken Rus-TV yay\u0131n\u0131, Sovyet kitaplar\u0131 ve okullarda haftada 3 saat Rus\u00e7a dersi vard\u0131, hepsi kalkt\u0131. \u00d6nceleri oldu\u011fu gibi 7 Ekim\u2019de Ekim Devrimi, 3 Mart\u2019ta \u201c\u015eipka\u201d \u015fiir geceleri, Bulgar &#8211; Sovyet Dostluk sergileri art\u0131k d\u00fczenlenmiyor.<br \/>\nBulgarlar bize kar\u015f\u0131 k\u0131\u015fk\u0131rt\u0131lm\u0131\u015f bir millettir. 1773 K\u00fc\u00e7\u00fck Kaynarca Anla\u015fmas\u0131ndan sonra Rus \u00e7arlar\u0131 Osmanl\u0131\u2019ya kar\u015f\u0131 sava\u015flarda kullanmak \u00fczere Bulgarlar\u0131 k\u0131\u015fk\u0131rtm\u0131\u015f ve e\u011fitmi\u015ftir. 18. Y\u00fczy\u0131lda Trakya ve Dobruca\u2019dan bug\u00fcnk\u00fc Moldova ve Ukrayna bozk\u0131rlar\u0131na g\u00f6t\u00fcr\u00fclen Bulgarlar\u0131n torunlar\u0131 Nisan 1877\u2019de ellerinde silahla Tuna nehrini ge\u00e7enlerdir. Hayallerinde olan Bulgaristan\u2019\u0131 kurtarmak de\u011fil, Rusya\u2019ya g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u00fcnce d\u00fc\u015ft\u00fckleri toprak k\u00f6leli\u011finden kurtulmakt\u0131r. Bu bak\u0131mdan asl\u0131nda Bulgarlarla T\u00fcrkler aras\u0131nda sorun yoktur.<br \/>\n\u201cT\u00fcrklerin Bulgaristan\u2019da ya\u015fama hakk\u0131 ebedi ve kutsald\u0131r\u201d diye yazan Zahari Stoyanov ve Milli Devrim Program\u0131na \u201cT\u00fcrkler ve di\u011fer az\u0131nl\u0131klarla h\u00fcr, e\u015fit ve karde\u015f\u00e7e ya\u015fayaca\u011f\u0131z\u201d yazan Vasil Levski Rus m\u00fcdahalesinden esaret do\u011faca\u011f\u0131n\u0131n fark\u0131ndayd\u0131lar.<br \/>\n142 y\u0131ldan beri \u015fi\u015firilen, \u00e7eteci Hristo Botev\u2019in T\u00fcrkler taraf\u0131ndan \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc yalan\u0131na art\u0131k inanan da pek kalmad\u0131. Milli kimlik, irade ve gururun yalan \u00fczerinde bina edilemeyece\u011fi de g\u00f6r\u00fcld\u00fc. \u0130van Vazov\u2019un \u201cEsaret Alt\u0131nda\u201d roman\u0131n\u0131 Odesa\u2019da Rus askeri istihbarat\u0131ndan al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 ve para kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 yazd\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131l\u0131nca, eser hurdaya verildi. T\u00fcrk d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n boyas\u0131 b\u00f6ylece \u00e7\u0131km\u0131\u015f oldu. 21. y\u00fczy\u0131lda Bulgaristan\u2019da devletin ve orada ya\u015fayan Bulgar halk\u0131n tek umudu T\u00fcrklerdir.<br \/>\nGe\u00e7en y\u00fczy\u0131l gerek Makedonya, gerekse Dobruca cephelerinde omuz omuza sava\u015fm\u0131\u015flard\u0131r. Bulgaristan M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 Vatan bildikleri topraklar i\u00e7in Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131nda toplam 20 bin \u015fehit vermi\u015ftir. Tarihin \u00e7arp\u0131k ve tek yanl\u0131 yaz\u0131lmas\u0131 ger\u00e7ekleri gizleyemez.<br \/>\nBelki 1923\u2019te Bulgaristan Halk \u00c7ift\u00e7i Birli\u011fi (BZNS) Ba\u015fkan\u0131 ve Bulgar Ba\u015fbakan\u0131 Aleksand\u0131r Stanboliyski eli, kolu ve ba\u015f\u0131 kesilerek \u00f6ld\u00fcr\u00fclmeseydi, g\u00fcn\u00fcm\u00fcz Bulgaristan, Bulgar milleti ve az\u0131nl\u0131klarla de\u011ferlenmi\u015f bir g\u00fcl demedi olacakt\u0131.<br \/>\n1922\u2019de BZNS 17. Kongresine 500 T\u00fcrk delege kat\u0131ld\u0131 ve onlarla \u00f6zel g\u00f6r\u00fc\u015fen Ba\u015fbakan, \u201cBulgaristan\u2019\u0131 birlikte y\u00f6netme\u201d slogan\u0131 y\u00fckseltmi\u015fti. Toplumlar \u0131rmaklar gibidir akarken kirlenir ve kendi kendine durulur, iyi g\u00fcnlerin gelecekte oldu\u011funa inan\u0131yoruz. Bu ayn\u0131 samimiyeti g\u00f6sterecek Bulgarlara ihtiya\u00e7 var sadece.<br \/>\nBir insan\u0131n hayal edebilmesi uyurken uykuda saymas\u0131 gibidir. D\u00fc\u015f\u00fcnde Bulgarca sayan birisi, T\u00fcrk\u00e7e hayal edemez ve T\u00fcrkleri anlayamaz. Bu benim \u015fahsi fikrimdir. Bulgaristan T\u00fcrklerini zorla ve birden olmazsa \u2013 bu 20 y\u0131l denemesiydi \u2013 21. y\u00fczy\u0131lda gitgide Bulgarla\u015fmaya itme bir milli siyaset olarak devam etmektedir. Bulgarlar\u0131n millile\u015fmesi Osmanl\u0131 ba\u011fr\u0131nda ba\u015flad\u0131, uyan\u0131\u015f ve milli mayalanma ve dirili\u015flerini 18. ve 19. y\u00fczy\u0131llarda ya\u015farken, 19. Y\u00fczy\u0131l\u0131n sonlar\u0131nda ve ge\u00e7en y\u00fczy\u0131l bu s\u00fcre\u00e7 \u00e7ok \u015fiddetlendi ama tamamlanamad\u0131.<br \/>\nBirinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131ndan sonra felaket ya\u015fand\u0131.<br \/>\nNe var ki 1925 ve 1934 askeri darbeleriyle bu s\u00fcre\u00e7, milliyet\u00e7ili\u011fin son a\u015famas\u0131 olan \u2013 \u0131rk\u00e7\u0131l\u0131\u011fa y\u00f6nlendi. Tarihlerinde ilk kez Bulgaristan\u2019da \u0130talyan fa\u015fizmi ve Alman Nazilerinin etkisiyle taban \u00f6rg\u00fctlenmesi ger\u00e7ekle\u015fti \u2013 \u201cRadnik\u201d, \u201cBradn\u0131k\u201d, \u201cKubrat\u201d ve ba\u015fka isimlerle Bulgaristan\u2019da Nazi \u00f6rg\u00fctleri kuruldu. Olay liselerde mayaland\u0131 ve programl\u0131, hedefli \u0131rk\u00e7\u0131 harekete d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcrken hepsi bir a\u011f\u0131zdan \u201cYahudiler, \u00c7ingeneler ve T\u00fcrkler \u00fclkeyi terk etsin!\u201d dedirttiler.<br \/>\n1934-1944 M\u00fcsl\u00fcman Pomaklar\u0131n isimlerini de\u011fi\u015ftirme ve \u0130slam\u2019dan vaz ge\u00e7meyenlere i\u015f vermeme, evlenmelerini yasaklama gibi olaylar ayn\u0131 a\u015f\u0131r\u0131 milliyet\u00e7ili\u011fin \u00fcr\u00fcnleridir. Pomak karde\u015flerime \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 kurtarmak yard\u0131m etmek isterlerse tek \u00f6nerim olacak \u00e7ocuklar\u0131n\u0131z\u0131 T\u00fcrkiye T\u00fcrk\u00e7esini \u00f6\u011fretiniz. Gelecek T\u00fcrkiye T\u00fcrk\u00e7esi bilenlerin olacakt\u0131r.<br \/>\nDemek istedi\u011fim, Bulgarlar \u201cbilin\u00e7 ve kimlikleri d\u0131\u015fardan ta\u015f\u0131n\u0131r\u201d \u00f6zl\u00fc Alman teorisi temelinde 1934\u2019te haz\u0131rlad\u0131klar\u0131 M\u00fcsl\u00fcmanlarla ilgili devlet stratejisine temel ettiler. 2 700 okulumuz kapand\u0131. Bulgar okulunda T\u00fcrk\u00e7e derse girme derdine katland\u0131k. \u00d6nce ders aras\u0131nda T\u00fcrk\u00e7e konu\u015fmak yasakland\u0131, ard\u0131ndan sokakta ve kamu yerlerinde T\u00fcrk\u00e7e konu\u015fmak yasakland\u0131 ve sonunda T\u00fcrk\u00e7e s\u00f6z edene ceza kesilmeye ba\u015fland\u0131, T\u00fcrk\u00e7e kitaplar, planlar, kasetler, feslerden sonra, \u015fapkalar topland\u0131. Bir tek T\u00fcrk gibi duyumsamay\u0131 ve T\u00fcrk\u00e7e d\u00fc\u015f\u00fcnmeyi yasaklayamad\u0131lar. 1939\u2019da \u00c7ar III. Boris i\u015flerin sarpa sard\u0131\u011f\u0131n\u0131, fa\u015fist gaddarl\u0131\u011f\u0131n k\u00fckremesiyle az\u0131nl\u0131klar\u0131n kom\u00fcnistlerin taraf\u0131na kayaca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcnce fa\u015fist \u00f6rg\u00fctleri yasaklad\u0131. Fakat Bulgar devleti ilk defa bask\u0131 ve zul\u00fcmle bilin\u00e7 ve kimlik de\u011fi\u015ftirmeyi denemi\u015f oldu.<br \/>\n1963\u2019ten ba\u015flayarak bu yakla\u015f\u0131m Kom\u00fcnist devlet y\u00f6netiminde \u00f6nce gizli, sonra \u00fcst\u00fc kapal\u0131 ve sonunda a\u00e7\u0131k sald\u0131r\u0131 ve soyk\u0131r\u0131m denemesi \u015feklinde stratejik program haline geldi. Bu ama\u00e7la M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n \u00f6nce maddi varl\u0131\u011f\u0131 yok edildi. Manevi hayat\u0131 devlete ba\u011fland\u0131. Okul programlar\u0131na s\u0131k\u0131 milliyet\u00e7i, ger\u00e7eklerin \u00e7arp\u0131t\u0131lmas\u0131ndan olu\u015fmu\u015f bir \u015fovenizm \u00f6z ak\u0131t\u0131ld\u0131.<br \/>\nBu durumda T\u00fcrk\u00e7e bilmemizi ana s\u00fct\u00fcm\u00fcze, dinledi\u011fimiz ninnilere, nenelerimizin hik\u00e2yelerine ve dedelerimizin kula\u011f\u0131n\u0131 \u00e7ekmesine, k\u00f6y ya\u015fam\u0131, t\u00fct\u00fcnc\u00fcl\u00fck ve hayvanc\u0131l\u0131k dilimizin T\u00fcrk\u00e7e olmas\u0131na bor\u00e7luyuz.<br \/>\nBulgaristan T\u00fcrk edebiyat\u0131n\u0131n olu\u015fmas\u0131, k\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fcz\u00fcn kendini ku\u015faktan ku\u015fa\u011fa ev ortam\u0131nda da olsa yenileyebilmesi tarihsel zaferlerimizden biridir. Edebiyat\u0131m\u0131z Bulgaristan M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n\u0131n kendi kaderlerini kendi belirleme \u00e7abalar\u0131n\u0131 dile getirmi\u015ftir. Bug\u00fcn araba ge\u00e7er izi kal\u0131r anlam\u0131nda var\u0131z anlam\u0131ndad\u0131r. Gen\u00e7lerimizin % 70\u2019\u0131 Bat\u0131 \u00fclkelerine i\u015fe \u00e7\u0131kt\u0131 ve kazand\u0131klar\u0131 paralardan bir k\u0131sm\u0131n\u0131 yak\u0131nlar\u0131na g\u00f6ndererek T\u00fcrkl\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz\u00fc ya\u015fat\u0131yorlar, evlerini onaran ve yeni ev yapt\u0131ranlar var. Gurbet\u00e7iler devlete el a\u00e7madan ya\u015fama yolu a\u00e7t\u0131lar. K\u0131sacas\u0131 insan simgelerle, s\u00f6zlerle, kavramlarla hayal eder. T\u00fcrkiye sanal d\u00fcnyas\u0131 H\u0131z\u0131r gibi yard\u0131m\u0131m\u0131za yeti\u015fti. T\u00fcrk\u00e7e yazamayan ama s\u00f6z hazinesi zengin, T\u00fcrk\u00e7eyi iyi konu\u015fan bir ku\u015fak yeti\u015fti. Biz bug\u00fcn internet arac\u0131l\u0131yla onun hayallerini besliyoruz. Hayallerinin hamal\u0131 olmas\u0131n\u0131 \u00f6nleyip onlar\u0131 kanatland\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz.<br \/>\nBulgaristan\u2019da T\u00fcrkler, Pomaklar, Romenler, Tatarlar, M\u00fcsl\u00fcman Millet (\u00c7ingeneler), Gagavuzlar, Makedonlar, Ulahlar olmak \u00fczere 9 az\u0131nl\u0131k var. Bunlar\u0131n t\u00fcm y\u00f6neticileri az\u0131nl\u0131klar\u0131 de\u011fi\u015fik zamanlarda eritilerek, kimlik yitirerek devletin Bulgarla\u015ft\u0131rma makinesine sal\u0131nd\u0131. M\u00fcsl\u00fcmanlar kimlik k\u0131y\u0131m\u0131 makinas\u0131n\u0131 12 defa durdurduk. 12. defa \u2013 29 Aral\u0131k 1989 tarihinde M\u00fcsl\u00fcmanlar Sofya Parlamentosunu ku\u015fat\u0131nca devletin ter\u00f6r makinas\u0131 isimlerimizi ve din haklar\u0131m\u0131z\u0131 geri kusmak zorunda kald\u0131. Dilimiz, anadilde okul hakk\u0131m\u0131z, k\u00fclt\u00fcrel kimlik hakk\u0131m\u0131z ve az\u0131nl\u0131k kimli\u011fiyle ya\u015fama haklar\u0131m\u0131z makinan\u0131n i\u00e7inden \u00e7\u0131karamad\u0131k i\u00e7inde kald\u0131.<br \/>\nBu sorunun k\u0131sa cevab\u0131 \u015fudur: Bulgar devletinin en b\u00fcy\u00fck sorunu az\u0131nl\u0131k kimliklerinin resmen tan\u0131nmas\u0131 sorunudur.<br \/>\nAz\u0131nl\u0131klar\u0131n da en b\u00fcy\u00fck sorunu budur. Bu sorunlar Bulgarlar\u0131n daha \u00f6te millile\u015ftirilmesini durdurmu\u015ftur. Devlet stop etmi\u015ftir. 8 Ekim tarihinde yay\u0131nlanan Avrupa Konseyi (AK) ge\u00e7ici bildirisi de somut olarak Makedon ve \u00c7ingene kimliklerinin tan\u0131nmas\u0131 konusuna adanm\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\nAvrupa \u0130nsan Haklar\u0131 Konseyi\u2019nin (A\u0130HK) bu konuda Sofya h\u00fck\u00fcmetine uyar\u0131lar\u0131 var.<br \/>\nAvrupa \u0130nsan Haklar\u0131 Mahkemesi\u2019nin (Strazburg A\u0130HM) Bulgaristan\u2019da vatanda\u015flar\u0131n ve az\u0131nl\u0131klar\u0131n bireysel ve kolektif haklar\u0131 az\u0131nl\u0131k ve milli kimlik haklar\u0131yla ilgili 44 karar ald\u0131. Bulgar yarg\u0131s\u0131 bu kararlar\u0131n hi\u00e7 birini uygulamad\u0131. Baz\u0131lar\u0131 i\u00e7in tazminat \u00f6dediler. Kimse tazminat almak i\u00e7in dava a\u00e7mam\u0131\u015f, y\u0131llarca m\u00fccadele etmemi\u015f, hapis yatmam\u0131\u015ft\u0131.<br \/>\nBulgar devleti az\u0131nl\u0131k kimliklerinin tan\u0131nmas\u0131nda milli g\u00fcvenlik i\u00e7in tehlike g\u00f6r\u00fcyor. Az\u0131nl\u0131klar\u0131n do\u011fru d\u00fcr\u00fcst e\u011fitimle \u00f6\u011frenimli, meslekli, ayd\u0131n kimlikli yeti\u015fmesinde de ayn\u0131 tehlikeyi g\u00f6r\u00fcyor. Az\u0131nl\u0131klar\u0131n kendi dillerini \u00f6\u011frenmesinde, kendi dillerinde r\u00fcya g\u00f6rmesinden ve hayat etmesinden b\u00f6l\u00fcc\u00fcl\u00fck do\u011faca\u011f\u0131ndan korkuyor. Bulgaristan\u2019da ya\u015fayan Makedon hapislilerinin \u201cOMO \u2013 \u201c\u0130linden\u201d \u00f6rg\u00fct\u00fc Makedon kimli\u011finin me\u015frula\u015fmas\u0131 konusunda Strasburg A\u0130HM\u2019de 6 dava kazand\u0131, ne bireysel ne de ortak Makedon kimli\u011fi hen\u00fcz tan\u0131nmad\u0131 ve art\u0131k Bulgaristan ile Kuzey Makedonya Cumhuriyeti (KMC) aras\u0131nda bir sorun haline geldi. Bulgaristan Kuzey Makedonya Cumhuriyeti\u2019nde ya\u015fayan Bulgarlar\u0131n milli kimliklerinin ve az\u0131nl\u0131k haklar\u0131n\u0131n tan\u0131nmas\u0131nda ise direniyor, fakat buna kar\u015f\u0131l\u0131k Bulgaristan\u2019da Makedon ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 kabul etmiyor. Asl\u0131nda Bulgarlar 1945\u2019te bunu kabul etmi\u015flerdi. Bulgar Bilimler Akademisinde Makedon dilinin bir halk\u0131n resmi dili oldu\u011funa ili\u015fkin savunulmu\u015f doktora tezleri dahi var. E\u011fer sorun \u00e7\u00f6z\u00fclemezse, Bulgaristan aral\u0131k ay\u0131nda MKC\u2019nin Avrupa Birli\u011fi \u00fcyelik dilek\u00e7esinin g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fclmeye a\u00e7\u0131lmas\u0131na veto koymak istiyor. Kimlik sorunlar\u0131 Bulgaristan\u2019da siyasi, manevi ve k\u00fclt\u00fcrel hayat\u0131 dondurmu\u015ftur, Bulgaristan T\u00fcrk gen\u00e7li\u011fi de dondurulmuslu\u011fun i\u00e7indedir. Bizim Bulgaristan\u2019da ana sorunumuz Kimlik sorunumuzdur.<\/p>\n<p><strong>7. BULGAR\u0130STAN VE BULGAR\u0130STAN T\u00dcRKLER\u0130N\u0130N MESELELER\u0130<\/strong><br \/>\nBulgaristan T\u00fcrkleri olarak bizler;<br \/>\nT\u00fcrkl\u00fc\u011f\u00fcn meyvesi olan Orta Asya Bozk\u0131rlar\u0131ndan yola \u00e7\u0131karak Anadolu\u2019dan \u00f6nce T\u00fcrkle\u015fen Bulgaristan\u2019a ula\u015fan bu topraklar\u0131n T\u00fcrk-\u0130slam Alemine kat\u0131lmas\u0131na vesile olan \u201cEVLAD-I FAT\u0130HANLARIZ\u201d.<br \/>\nBulgaristan T\u00fcrkleri olarak bizler;<br \/>\nBizler Tuna\u2019dan girerek Deliorman, Dobruca ve Koca Balkanlar\u0131 da a\u015farak Rodoplar\u2019a inerek t\u00fcm Balkan co\u011frafyas\u0131n\u0131 kucaklayarak T\u00fcrk-\u0130slam \u00c2lemine kazand\u0131ranlar\u0131z.<br \/>\nBir\u00e7ok t\u00fcrk\u00fclere, hik\u00e2yelere ve romanlara konu olan Rodop insan\u0131n\u0131n ayr\u0131lmaz par\u00e7as\u0131 nazl\u0131 y\u00e2ri Arda boyundan k\u0131vr\u0131m k\u0131vr\u0131m akarak Anadolu\u2019ya do\u011fru h\u0131zla ilerledi\u011fi Ak\u0131nc\u0131lar yurdunun d\u00fcn oldu\u011fu gibi bug\u00fcn de asli sahipleriyiz.<br \/>\n\u00d6ncelikle;<br \/>\nBulgaristan g\u00f6\u00e7meni olarak soyda\u015flar\u0131m\u0131n kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131 s\u0131k\u0131nt\u0131 ve sorunlar bizi de yak\u0131ndan ilgilendirdi\u011finden bu sorunlar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcne katk\u0131 sa\u011flamak ad\u0131na 2003 y\u0131l\u0131ndan bu yana kurucu ve Genel Ba\u015fkan olarak Bulgaristan T\u00fcrkleri K\u00fclt\u00fcr ve Hizmet Derne\u011fi \u201cBULT\u00dcRK\u201d ve \u201cBGSAM\u201d (Bulgaristan Stratejik Ara\u015ft\u0131rma Merkezi) ve BULT\u00dcRK Gazetesi ile faaliyetlerimizi s\u00fcrd\u00fcrmekteyiz. Uzun y\u0131llar boyunca bu faaliyetlerden elde etti\u011fim birikimler, g\u00f6zlemlerimiz ve ara\u015ft\u0131rmalar\u0131m\u0131z \u00e7er\u00e7evesinde Bulgaristan ve Bulgaristan T\u00fcrklerinin D\u00dcN, BUG\u00dcN VE YARIN kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131 ve kar\u015f\u0131la\u015facaklar\u0131 sorunlar \u00f6nem s\u0131ras\u0131na g\u00f6re a\u015fa\u011f\u0131da belirtilmi\u015ftir;<\/p>\n<p><strong>Bulgaristan ve Bulgaristan T\u00fcrklerinin Bulgaristan i\u00e7inde ve Bulgaristan d\u0131\u015f\u0131nda ya\u015fad\u0131klar\u0131 b\u00f6lgelerde kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131 sorunlar:<\/strong><\/p>\n<p><strong>1. D\u00dcN: <\/strong><br \/>\na) N\u00fcfus ve inan\u00e7 asimilasyonu- Tarih boyunca Bulgaristan devleti ve Bulgaristan\u2019da ya\u015fayan T\u00fcrkler zaman\u0131n g\u00fc\u00e7l\u00fc devlet ve imparatorluklar\u0131n\u0131n asimilasyon politikalar\u0131 ile ezilerek a\u015fa\u011f\u0131lanarak susturulmu\u015flard\u0131r. \u00d6zellikle, T\u00fcrk ve M\u00fcsl\u00fcman olan teban\u0131n dil ve dinlerinin bask\u0131 ve i\u015fkenceler ile dilleri, dinleri ve en \u00f6zel olan isimleri de\u011fi\u015ftirilmi\u015ftir. (Osmanl\u0131 \u0130mparatorlu\u011funun geli\u015fi ile birlikte Bulgaristan\u2019da ya\u015fayan T\u00fcrklerin yan\u0131 s\u0131ra t\u00fcm insanlar felah ve huzura kavu\u015fmu\u015flard\u0131r. Hi\u00e7bir asimilasyon politikas\u0131na maruz kalmam\u0131\u015flard\u0131r.)<br \/>\nb) Vak\u0131flar ve araziler \u2013 Bulgaristan\u2019da T\u00fcrkler ve az\u0131nl\u0131klara ait vak\u0131flar, \u00f6zel m\u00fclkiyetler ve arazilerin yan\u0131 s\u0131ra insanl\u0131\u011f\u0131n kutsallar\u0131ndan ibadethane ve mezarl\u0131klar\u0131n da i\u00e7inde bulunduklar\u0131 \u00e7ok say\u0131da m\u00fclkiyete el konulmu\u015f ya da zorla el de\u011fi\u015ftirilerek gasp edilmi\u015ftir. (Uluslararas\u0131 vak\u0131flar hukukuna ve insan haklar\u0131 evrensel beyannamesinin \u015fart ko\u015ftu\u011fu maddelerine ra\u011fmen s\u00f6z konusu gasp edilen vak\u0131f ve araziler, \u00f6zel m\u00fclkiyetler hak sahiplerine verilmemi\u015ftir.)<br \/>\nc) Sosyal g\u00fcvenlik ve insan haklar\u0131- Bulgaristan\u2019da T\u00fcrkler ve az\u0131nl\u0131klar\u0131 temsil eden Bulgaristan vatanda\u015flar\u0131 Bulgar olmad\u0131klar\u0131 i\u00e7in hen\u00fcz \u00e7ocuk ya\u015flar\u0131nda olsalar dahi haklar\u0131 olan e\u011fitim hayatlar\u0131na ba\u015flamadan \u00f6nce devlet ad\u0131na 30-60 g\u00fcn ziraatla u\u011fra\u015fan sekt\u00f6rlerde amele olarak \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015flard\u0131r. T\u0131pk\u0131 \u00f6\u011frencilerde oldu\u011fu gibi Askerlik \u00e7a\u011f\u0131 gelmi\u015f T\u00fcrk ve az\u0131nl\u0131k gen\u00e7ler devletin alt yap\u0131 ve sanayi tesislerinde amele olarak \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015flard\u0131r. E\u011fitim ve \u00f6\u011fretim esnas\u0131nda kendi dil ve inan\u00e7lar\u0131nda e\u011fitim \u00f6\u011fretimleri yasaklanm\u0131\u015ft\u0131. (T\u00fcm d\u00fcnyaca bilinen ac\u0131 ger\u00e7ekler)<br \/>\nd) Medya ve \u0130leti\u015fim- Bulgaristan\u2019da T\u00fcrkler ve az\u0131nl\u0131klar\u0131n seslerinin yurt i\u00e7inde ve yurt d\u0131\u015f\u0131nda insanl\u0131k \u00e2lemine duyurabilmesi amac\u0131 ile herhangi bir bas\u0131n yay\u0131n kurulu\u015fu, g\u00f6rsel, i\u015fitsel ya da yaz\u0131l\u0131 medya organlar\u0131 ve kurulu\u015flar\u0131n\u0131 kurmalar\u0131 yasakt\u0131. (Aksi harekette bulunanlar sorgusuz i\u015fkence ve esir kamplar\u0131nda cezaland\u0131r\u0131larak k\u00f6lele\u015ftirilmi\u015flerdir.)<br \/>\ne) Sanayi ve Ticaret- Bulgaristan\u2019da T\u00fcrkler ve az\u0131nl\u0131klar\u0131 idareleri ellerinde bulunduran g\u00fc\u00e7lerin (Bulgarlar ve Kom\u00fcnistler) izin ve onaylar\u0131 olmaks\u0131z\u0131n herhangi bir ticari i\u015fletme ve \u00f6zel olarak kendilerine ait \u00fcretim tesislerine sahip olamazlard\u0131. (\u00c7arl\u0131k ve Kom\u00fcnist d\u00f6nemlerinde s\u00f6z konusu i\u015fler devletin ya da \u00c7ar hanedan\u0131n\u0131n emrine olurlard\u0131)<br \/>\nf) Se\u00e7me ve se\u00e7ilme haklar\u0131- Bulgaristan\u2019da T\u00fcrkler ve az\u0131nl\u0131klar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra Bulgaristan vatanda\u015flar\u0131n\u0131n da ma\u011fdur olduklar\u0131 \u00c7arl\u0131k ve Kom\u00fcnist rejimlerinde uyduruk da olsa kendilerine ait kanunlar\u0131 ve Anayasalar\u0131 olmas\u0131na ra\u011fmen \u00c7arl\u0131k d\u00f6neminde \u00c7ar hanedan\u0131ndan Kom\u00fcnist d\u00f6nemde ise Politb\u00fcronun \u00f6zel \u00fcyelerinden ba\u015fkas\u0131 zinhar se\u00e7ilemez aday dahi olamazlard\u0131. O d\u00f6nemlerde se\u00e7imler ise sadece g\u00f6stermelik olup se\u00e7men \u00f6zg\u00fcr olarak oy vermedi\u011fi halde kat\u0131l\u0131m neredeyse %100 oran\u0131nda olur ve %99.9 oranla istediklerini kazand\u0131r\u0131rlard\u0131. Yurt d\u0131\u015f\u0131nda ya\u015fayan Bulgaristan vatanda\u015flar\u0131 hi\u00e7 bir suretle oy kullanamazlard\u0131. (Sanki se\u00e7im ile de\u011fil atama ile devlet y\u00f6netilirdi)<\/p>\n<p><strong>2. BUG\u00dcN<\/strong><br \/>\na) N\u00fcfus ve inan\u00e7 asimilasyonu- Tarih boyunca Bulgaristan devleti ve Bulgaristan\u2019da ya\u015fayan T\u00fcrk ve M\u00fcsl\u00fcman az\u0131nl\u0131klar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra Bulgar vatanda\u015flar\u0131 da 1990 y\u0131l\u0131nda Bulgaristan devletinin \u00c7arl\u0131k y\u00f6netiminin devam\u0131 olan Kom\u00fcnist-Totaliter y\u00f6netimden demokrasiye ge\u00e7mesi ile birlikte \u00f6zellikle s\u00f6zde T\u00fcrk ve M\u00fcsl\u00fcman az\u0131nl\u0131klar i\u00e7in uygulanan din, dil ve isim asimilasyon politikalar\u0131 eski \u015fiddetini yitirmi\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen \u00fczeri kapal\u0131 olarak yine eski sistemin kal\u0131nt\u0131lar\u0131 bask\u0131lar devam etmektedir.<br \/>\nAncak; G\u00fcn\u00fcm\u00fczde Bulgaristan n\u00fcfusu toplam 6.900 bin olup, bu n\u00fcfusun yakla\u015f\u0131k 3 milyon civar\u0131ndaki b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc T\u00fcrk ve M\u00fcsl\u00fcman az\u0131nl\u0131klar olu\u015fturmaktad\u0131r. Bunlar\u0131n yakla\u015f\u0131k olarak 1.500 bini T\u00fcrkiye\u2019de \u00e7ifte vatanda\u015f olarak ya\u015famaktad\u0131r. (\u00d6zellikle Bulgaristan\u2019\u0131n NATO\u2019ya \u00fcyeli\u011fi ve AB \u00fcyeli\u011finden sonra.)<br \/>\nb) Vak\u0131flar ve araziler \u2013 Bulgaristan\u2019da T\u00fcrkler ve az\u0131nl\u0131klara ait vak\u0131flar, araziler ve \u00f6zel m\u00fclkiyetlerin durumlar\u0131 d\u00fcn oldu\u011fu gibi bug\u00fcn de maalesef gasp edilmi\u015f halde mahzun bir \u015fekilde as\u0131l sahiplerine verilecekleri g\u00fcn\u00fc beklemektedirler.<br \/>\n\u00d6rne\u011fin; K\u0131rca Ali\u2019de bulunan tamamen buralarda ya\u015fayan halk taraf\u0131ndan yap\u0131lan T\u00fcrk-\u0130slam medeniyetinin bir eseri olan K\u0131rca Ali Medresesi gibi.<br \/>\nc) Sosyal g\u00fcvenlik ve insan haklar\u0131- Bulgaristan\u2019da T\u00fcrkler ve az\u0131nl\u0131klar 1990 y\u0131l\u0131nda Bulgaristan\u2019\u0131n demokrasi ile tan\u0131\u015f\u0131p kabullendi\u011fi tarihten itibaren e\u011fitim alan\u0131nda, askerlikte, \u00e7al\u0131\u015fma hayat\u0131nda ve \u00f6zel i\u015f hayatlar\u0131nda NATO ve AB\u2019ye de giri\u015fleri ile birlikte insan haklar\u0131 y\u00f6n\u00fcnden \u00f6nemli \u00f6zg\u00fcrl\u00fckler elde edilmi\u015ftir. \u00d6\u011frencilerin dil, din ve tabiiyetlerine uygulanan yapt\u0131r\u0131mlar haricinde eskiden uygulanan amelelik ve k\u00f6lelik sistemi kalkm\u0131\u015ft\u0131r. (\u0130nsan olarak dil, din ve tebaa ayr\u0131m\u0131 devam etmektedir)<br \/>\nd) Medya ve \u0130leti\u015fim- Bulgaristan\u2019da T\u00fcrkler ve az\u0131nl\u0131klar\u0131n d\u00fcn oldu\u011fu gibi 1990 sonras\u0131nda da \u00f6zellikle T\u00fcrk ve M\u00fcsl\u00fcman tebaaya y\u00f6nelik hi\u00e7bir kazan\u0131m ve yapt\u0131r\u0131m elde edilememi\u015ftir. (Sadece makyaj ve g\u00f6z boyay\u0131c\u0131 olarak TV\u2019de 10 dk. Haber \u00f6zeti verilmektedir)<br \/>\ne) Sanayi ve Ticaret- Bulgaristan\u2019da T\u00fcrkler ve az\u0131nl\u0131klar 1990 sonras\u0131nda Bulgaristan\u2019\u0131n NATO ve AB\u2019ye kat\u0131l\u0131m\u0131 ile birlikte Bulgaristan d\u0131\u015f\u0131ndan gelen ticaret adamlar\u0131 ve sanayicilerin \u00f6nderlik ve katk\u0131lar\u0131 ile kurulan Bulgar-T\u00fcrk ortakl\u0131klar\u0131 sayesinde ticarette, sanayide, tar\u0131m ve hayvanc\u0131l\u0131kta hissedilir bir iyile\u015fme g\u00f6r\u00fclmektedir. (Bulgaristan ekonomisi her y\u00f6n\u00fcyle yat\u0131r\u0131m ve ilgiye m\u00fcspet y\u00f6nde a\u00e7\u0131kt\u0131r)<br \/>\nf) Se\u00e7me ve se\u00e7ilme haklar\u0131- Bulgaristan\u2019da T\u00fcrkler ve az\u0131nl\u0131klar\u0131 d\u00fcn, \u00e7arl\u0131k ve kom\u00fcnist rejimlerinde oldu\u011fu gibi olmasa da bug\u00fcn de 1990 y\u0131l\u0131 sonras\u0131nda demokrasiye ge\u00e7mi\u015f olan Bulgaristan da yap\u0131lan se\u00e7imlerde halen se\u00e7ilme haklar\u0131na sahip olamam\u0131\u015flard\u0131r.<\/p>\n<p>2011 y\u0131l\u0131nda Bulgaristan\u2019da yap\u0131lan Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 se\u00e7imlerinde T\u00fcrkiye\u2019de kurulmu\u015f oldu\u011fu halde BULT\u00dcRK Derne\u011fimiz olarak kendi irademiz ve \u00e7abam\u0131zla \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131m\u0131z T\u00fcrk Cumhurba\u015fkan\u0131 aday\u0131m\u0131z her \u015feye ve her \u015fartlara ra\u011fmen bir ilk olmu\u015ftur. Bulgaristan d\u0131\u015f\u0131nda ya\u015fayan Bulgaristan vatanda\u015flar\u0131n\u0131n \u00f6zellikle T\u00fcrk ve M\u00fcsl\u00fcman tebaan\u0131n \u00e7ifte vatanda\u015f olduklar\u0131 halde se\u00e7me haklar\u0131 var se\u00e7ilme haklar\u0131 yoktur. AB\u2019nin \u00fcyesi olarak Bulgaristan devleti AB kriterleri ve normlar\u0131n\u0131n gere\u011fini yaparak bizlerin se\u00e7ilme haklar\u0131m\u0131z\u0131 vermediklerine g\u00f6z yummaktad\u0131rlar.<br \/>\nBULT\u00dcRK olarak kurulu\u015fumuz olan 2003 tarihinden bu yana t\u00fcm se\u00e7imlerde Bulgaristan devletinin her t\u00fcrl\u00fc engellemelerine ra\u011fmen bir STK oldu\u011fumuz halde canla ba\u015fla \u00e7al\u0131\u015farak T\u00fcrk Bulgaristan ili\u015fkilerine zarar vermeden fayda sa\u011flayacak bir azimle \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131m\u0131z\u0131 \u00fclkemize ve Milletimize duydu\u011fumuz b\u00fcy\u00fck vefa\/ya uygun olarak \u00fcyelerimizin de \u00fcst\u00fcn fedak\u00e2rl\u0131klar\u0131 ile s\u00fcrd\u00fcrd\u00fck. Her \u015feye ra\u011fmen bu vefa duygusu ile fedak\u00e2rl\u0131klar\u0131m\u0131z\u0131 \u00fcyelerimiz ile birlikte s\u00fcrd\u00fcrmeye devam edece\u011fiz.<\/p>\n<p><strong>Son olarak 4 Nisan 2021 tarihinde Bulgaristan\u2019da yap\u0131lan parlamento se\u00e7imlerinde BULT\u00dcRK\u2019\u00fcn sahada olmad\u0131\u011f\u0131 \u00d6zellikle T\u00fcrkiye\u2019de kullan\u0131lan 18 bin civar\u0131ndaki oylar\u0131n 11 Temmuz 2021 parlamento erken se\u00e7imlerinde 30 bine 15 g\u00fcnl\u00fck bir \u00e7al\u0131\u015fma ve katk\u0131m\u0131zla ula\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. <\/strong><\/p>\n<p>14 Kas\u0131m 2021 tarihinde Bulgaristan\u2019da yap\u0131lan Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 ve erken genel se\u00e7imlerinde BULT\u00dcRK-BGSAM kurulu\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n ve fedak\u00e2r \u00fcyelerimizin di\u011fer STK\u2019larla birlikte yapm\u0131\u015f olduklar\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n sonucunda T\u00fcrkiye\u2019de ya\u015fayan \u00e7ifte vatanda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n kulland\u0131klar\u0131 oy say\u0131lar\u0131 93 bini a\u015farak bir rekora ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Bulgaristan son Cumhurba\u015fkan\u0131 se\u00e7imlerinde \u00fclke geneli ve yurt d\u0131\u015f\u0131nda kullan\u0131lan oy oranlar\u0131 tamam\u0131 %33\u2019t\u00fcr. Bulgaristan\u2019da ya\u015fayan se\u00e7menleri sand\u0131\u011fa g\u00f6t\u00fcremeyen Bulgar y\u00f6netimi T\u00fcrkiye\u2019de sand\u0131\u011fa giden ve sab\u0131rla 5 saat oy kullanmak i\u00e7in bekleyen sayg\u0131n vatanda\u015flar\u0131n\u0131n oy kullanmalar\u0131n\u0131n sand\u0131klarda uygulad\u0131klar\u0131 engellemeler ve gerekli say\u0131da sand\u0131k a\u00e7mamalar\u0131 neticesinde oylar\u0131n\u0131 kullanamam\u0131\u015flard\u0131r. <span style=\"font-size: 1rem;\">Bulgar devleti \u00f6zellikle T\u00fcrkiye\u2019de ya\u015fayan se\u00e7menlere oy kullanmamalar\u0131 konusunda bask\u0131 yapmakta her t\u00fcrl\u00fc engeller \u00e7\u0131karma konusunda \u00e7aba sarf etmekteler.<\/span><\/p>\n<p>Bu sonu\u00e7 Bulgaristanl\u0131 vatanda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n se\u00e7me haklar\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra se\u00e7ilme haklar\u0131n\u0131n da sahipleri olduklar\u0131n\u0131 i\u015faret etmektedir. Bunu ger\u00e7ekle\u015ftirmek i\u00e7in BULT\u00dcRK ve BGSAM olarak gerekli t\u00fcm \u00e7al\u0131\u015fmalara katk\u0131 vermekte kararl\u0131y\u0131z.<\/p>\n<p><strong>8. BULGAR\u0130STAN\u2019DA YAPILAN SE\u00c7\u0130MLER\u0130N ANAL\u0130Z\u0130 (S\u00dcRE\u00c7-ANAL\u0130Z)<\/strong><br \/>\n4 Nisan-11 Temmuz ve 14 Kas\u0131m 2021 tarihinde 3. defa Bulgaristan\u2019da yap\u0131lan Genel Se\u00e7imleri\u00a0<strong>Siyasi Durum De\u011ferlendirmesi<\/strong><br \/>\n2021 y\u0131l\u0131n\u0131n \u015eubat ay\u0131 i\u00e7erisinde Bulgaristan Cumhurba\u015fkan\u0131 R. Radev \u201cBa\u015fbakan Boyko Borisov\u2019un mevcut Bulgaristan h\u00fck\u00fcmetine g\u00fcvenmedi\u011fini medya\u2019da a\u00e7\u0131klayarak h\u00fck\u00fcmete olan g\u00fcvenini \u00e7ekti\u011fini\u201d a\u00e7\u0131klad\u0131. Medya\u2019ya verdi\u011fi beyanatta \u00fclkenin \u201cbatakl\u0131k\u201d haline geldi\u011fini s\u00f6yledi.<br \/>\nCumhurba\u015fkan\u0131 Rumen RADEV\u2019in bu beyanat\u0131 ve \u00fclkede var olan kaos ve protestolara daha fazla dayanamayan Boyko BOR\u0130SOV Ba\u015fbakanl\u0131\u011f\u0131ndaki h\u00fck\u00fcmeti istifa karar\u0131 almak zorunda kald\u0131. H\u00fck\u00fcmetin istifas\u0131 sonras\u0131 Bulgaristan Parlamentosu 28 Mart 2021 tarihinde yap\u0131lacak Milletvekilli\u011fi genel se\u00e7imleri ne kadar h\u00fck\u00fcm s\u00fcrecek se\u00e7im h\u00fck\u00fcmetini kurdu. Se\u00e7im h\u00fck\u00fcmeti olarak g\u00f6rev alan h\u00fck\u00fcmet ilk icraat olarak 28 Mart 2021 tarihinde yap\u0131lacak olan genel se\u00e7imleri 4 Nisan 2021 tarihine \u00f6telemi\u015ftir.<br \/>\nBulgaristan\u2019da ya\u015fayan T\u00fcrkler ve yurt d\u0131\u015f\u0131nda ya\u015fayan Bulgaristan vatanda\u015flar\u0131n\u0131n 4 Nisan 2021 se\u00e7imlerine kat\u0131l\u0131mlar\u0131 olduk\u00e7a zay\u0131f olmu\u015f se\u00e7im sonu\u00e7lar\u0131 Bulgaristan\u2019da h\u00fck\u00fcmet krizinin de devam\u0131na sebep olmu\u015ftur.<\/p>\n<p><strong>4 Nisan 2021 Genel Se\u00e7imlerinde T\u00fcrkiye\u2019de ya\u015fayan Bulgaristan vatanda\u015flar\u0131n\u0131n H\u00d6H\u2019e kulland\u0131klar\u0131 oy say\u0131lar\u0131 T\u00fcrkiye genelinde \u2013 18.877\u2019dir. <\/strong><\/p>\n<p>T\u0131pk\u0131 T\u00fcrkiye\u2019de oldu\u011fu gibi Bulgaristan\u2019da ve Bulgaristan d\u0131\u015f\u0131nda ya\u015fayan Bulgaristan vatanda\u015flar\u0131n\u0131n se\u00e7imleri adeta protesto ettikleri g\u00f6zlemlenmi\u015ftir.<br \/>\nSe\u00e7imlere kat\u0131l\u0131m oranlar\u0131 yurt i\u00e7i ve yurt d\u0131\u015f\u0131 oylar\u0131 d\u00e2hil %50,61 seviyesinde kalm\u0131\u015ft\u0131r. Bu se\u00e7im sonu\u00e7lar\u0131na g\u00f6re Bulgaristan parlamentosu yeni bir h\u00fck\u00fcmet kuramam\u0131\u015ft\u0131r. Cumhurba\u015fkan\u0131 Rumen RADEV yetkisini kullanarak yeni bir ge\u00e7ici se\u00e7im h\u00fck\u00fcmetini atam\u0131\u015ft\u0131r. Yeni kurulan (atanan) h\u00fck\u00fcmet Cumhurba\u015fkan\u0131n\u0131n da tavsiyesi ile 11 Temmuz 2021 tarihinde yap\u0131lmak \u00fczere erken genel se\u00e7im karar\u0131 alm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p><strong>4 Nisan 2021 se\u00e7imlerinde;9<\/strong><br \/>\nBULT\u00dcRK (Bulgaristan T\u00fcrkleri K\u00fclt\u00fcr ve Hizmet Derne\u011fi) ve BGSAM (Bulgaristan Stratejik Ara\u015ft\u0131rma Merkezi) olarak ortakla\u015fa d\u00fczenlemi\u015f oldu\u011fumuz ve 2021\/3 say\u0131l\u0131 raporumuzda da belirti\u011fimiz \u00fczere 4 Nisan 2021 se\u00e7imlerinde h\u00fck\u00fcmet \u00e7\u0131kmayaca\u011f\u0131n\u0131 ve Bulgaristan parlamentosunda olu\u015facak olan sandalye da\u011f\u0131l\u0131mlar\u0131n\u0131 \u00f6nceden i\u015faret etmi\u015ftik.<br \/>\n<strong>11 Temmuz 2021 erken genel se\u00e7imlerinde;<\/strong><br \/>\n11 Temmuz 2021 erken genel se\u00e7imleri m\u00fcnasebetiyle ilgili olarak BULT\u00dcRK ve BGSAM olarak g\u00f6r\u00fc\u015flerimiz ve \u00e7al\u0131\u015fma prensiplerimiz ilgili kurum ve kurulu\u015flara rapor halinde arz edilmi\u015ftir.<br \/>\n\u00c7al\u0131\u015fma prensiplerimizde uzla\u015fma sa\u011flad\u0131\u011f\u0131m\u0131z kurum ve kurulu\u015flar\u0131n b\u00fcy\u00fck destekleri ve himayelerinde ba\u015fta \u0130stanbul, Kocaeli, Bursa, Bal\u0131kesir, Manisa, \u0130zmir ve Trakya b\u00f6lgesi olmak \u00fczere t\u00fcm T\u00fcrkiye\u2019de ya\u015fam s\u00fcrd\u00fcren Bulgaristan vatanda\u015flar\u0131m\u0131z ile mensup olduklar\u0131 STK\u2019larla birlikte yerlerinde makamlar\u0131nda tek tek ziyaret edilerek \u201cBirlikte hay\u0131r, ayr\u0131l\u0131kta azap vard\u0131r\u201d \u00f6zl\u00fc s\u00f6z\u00fcne uygun olarak yekv\u00fccut hareket ederek birle\u015fmeyi bar\u0131\u015f\u0131 sa\u011flad\u0131k.<br \/>\n\u00c7ok k\u0131sa bir s\u00fcre i\u00e7erisinde (15 g\u00fcn) yakla\u015f\u0131k 10 bin km\u2019lik bir seyr-\u00fc seferde bulunduk.<br \/>\nSe\u00e7menlerimizin kolay ve rahat oy kullanmalar\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131 amac\u0131 ile (zaman kalmam\u0131\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen) \u0130stanbul\u2019da ve T\u00fcrkiye genelinde sand\u0131k a\u00e7\u0131lmas\u0131 ile ilgili dilek\u00e7elerin doldurularak m\u00fcracaatlar\u0131n yap\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131k. 11 Temmuz 2021 erken genel se\u00e7imlerinde Bulgaristan genelinde se\u00e7imlere kat\u0131lma oran\u0131n\u0131n d\u00fc\u015f\u00fck olmas\u0131, yine yurt d\u0131\u015f\u0131nda bulunan Bulgaristan vatanda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n se\u00e7imlere itibar etmemelerine ra\u011fmen \u00f6zellikle \u0130stanbul ba\u015fta olmak \u00fczere T\u00fcrkiye\u2019de yapm\u0131\u015f oldu\u011fumuz \u00e7al\u0131\u015fmalar neticesinde birlik ve beraberli\u011fe de\u011fer verilerek se\u00e7imlerde %60 art\u0131rarak 30 bin civar\u0131na oylar\u0131 \u00e7\u0131kart\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bulgaristan\u2019da T\u00fcrk partisine kar\u015f\u0131 t\u00fcm Bulgar partileri birle\u015fti ve se\u00e7im sonucunda hi\u00e7 birinin H\u00d6H ile koalisyon yapmayaca\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131k a\u00e7\u0131k beyan etmi\u015flerdi. Bizlerde bu nedenle bu se\u00e7imlerde H\u00d6H\u2019e oy verilmesini istedik. Yap\u0131lan se\u00e7im sonu\u00e7lar\u0131 t\u00fcm zorluklara ra\u011fmen sadece T\u00fcrkiye\u2019de arzu edildi\u011fi kadar olmasa da ba\u015far\u0131l\u0131 olmu\u015ftur.<br \/>\n<em><strong>Se\u00e7imlere toplam kat\u0131l\u0131m. Se\u00e7imlere toplam kat\u0131l\u0131m oranlar\u0131 yurt i\u00e7i ve yurt d\u0131\u015f\u0131 oylar\u0131 d\u00e2hil %42,19 seviyesinde kalm\u0131\u015ft\u0131r. 11 Temmuz 2021 se\u00e7im sonu\u00e7lar\u0131 da Bulgaristan\u2019da mevcut h\u00fckumet krizinin giderilmesini sa\u011flayamam\u0131\u015ft\u0131r.<\/strong><\/em><\/p>\n<p>BULT\u00dcRK-BGSAM olarak raporlar\u0131m\u0131zda ve m\u00fclakatlar\u0131m\u0131zda belirti\u011fimiz \u00fczere Bulgaristan\u2019da genel se\u00e7imlerin tekrarlanmas\u0131 hatta zaman\u0131 gelen Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 ve yard\u0131mc\u0131l\u0131\u011f\u0131 se\u00e7imleri ile birlikte yap\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fck. Beyanatlar\u0131m\u0131zda se\u00e7im stratejisi olarak se\u00e7ilecek 1. ve 2. S\u0131rada yer alacak olan Cumhurba\u015fkanlar\u0131n\u0131n yan\u0131na bir T\u00fcrk Cumhurba\u015fkan\u0131 yard\u0131mc\u0131s\u0131n\u0131n da verilmesini yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z anket \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na dayanarak belirtmi\u015ftik. (2021\/4 say\u0131l\u0131 rapor)<\/p>\n<p><strong>4 Nisan 2021 tarihinde Bulgaristan\u2019da yap\u0131lan vaktinde parlamento se\u00e7imlerinde BULT\u00dcRK olarak tarafs\u0131z kald\u0131k.<\/strong><\/p>\n<p>Sonu\u00e7ta se\u00e7imlerden h\u00fck\u00fcmet krizi \u00e7\u0131kt\u0131. Bu nedenle Bulgaristan\u2019da erken genel se\u00e7imlerin 11 Temmuz 2021 tarihinde yap\u0131lmas\u0131 karar\u0131 al\u0131nd\u0131.<br \/>\nBULT\u00dcRK\u2019\u00fcn destek verdi\u011fi 11Temmuz 2021\u2019de Yap\u0131lan erken genel se\u00e7imlerde T\u00fcrkiye\u2019 den al\u0131nan 30 bin oya ra\u011fmen t\u0131pk\u0131 4 Nisan 2021\u2019de oldu\u011fu gibi tekrarlanan kriz ve belirsizlik \u00fczerine Cumhurba\u015fkan\u0131\u2019n\u0131n m\u00fcdahalesi ile kurulan mevcut ge\u00e7ici h\u00fck\u00fcmet 14 Kas\u0131m 2021 tarihinde \u201cCumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 se\u00e7imi\u201d yap\u0131lmas\u0131na karar verdi. B\u00f6ylece ikinci kere erken se\u00e7im karar\u0131 al\u0131narak 11 Temmuz 2021 tarihindeki ba\u015far\u0131l\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131ndan dolay\u0131 BULT\u00dcRK\u2019ten tekrar se\u00e7imlerde g\u00f6rev ve deste\u011fi istendi.<\/p>\n<p><strong>BULT\u00dcRK olarak Bizler, 2011 y\u0131l\u0131nda ilk defa \u00e7\u0131kartt\u0131\u011f\u0131m\u0131z T\u00fcrk Cumhurba\u015fkan\u0131 aday\u0131na H\u00d6H ve T\u00fcrkiye\u2019de STK\u2019lar muhalif oldular ve T\u00fcrk aday\u0131na kar\u015f\u0131 Bulgar BSP aday\u0131n\u0131 destekleme karar\u0131 alm\u0131\u015flard\u0131. Buna ra\u011fmen bizler, onlar\u0131n yapt\u0131klar\u0131 gibi de\u011fil onlara benzemedi\u011fimizi g\u00f6stererek T\u00fcrk Cumhurba\u015fkan\u0131 aday\u0131 i\u00e7in canla ba\u015fla \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k.<\/strong><\/p>\n<p>Bizler onlardan farkl\u0131 oldu\u011fumuzu kendilerine ve herkese g\u00f6stermi\u015f olduk. Bizim i\u00e7in sorun T\u00fcrk ve \u0130slam\u2019\u0131n bayra\u011f\u0131n\u0131 lay\u0131k oldu\u011fu ve hak etti\u011fi yere kadar y\u00fckselmesini sa\u011flayarak herkesin T\u00fcrk\u2019\u00fcn g\u00fcc\u00fcn\u00fc g\u00f6rerek fark etmelerini istedik.<br \/>\nBunun i\u00e7in H\u00d6H\u2019\u00fc 32 y\u0131l sonra Partiden ilk defa bir T\u00fcrk Cumhurba\u015fkan\u0131 aday\u0131 \u00e7\u0131karmas\u0131ndan dolay\u0131 kutlad\u0131k ve bu yolda destek olduk. BULT\u00dcRK i\u00e7in, Bulgaristan ve Bulgaristan T\u00fcrkleri ve M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n\u0131n huzur ve refah\u0131 \u00f6nemli olup gerisi TEFETRUATTIR.<\/p>\n<p><strong>11 Temmuz 2021 genel se\u00e7imlerindeki belirsizlik \u00fczerine mevcut ge\u00e7ici h\u00fck\u00fcmet 14 Kas\u0131m 2021 tarihinde \u201cCumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 ve genel se\u00e7imleri\u201d yap\u0131lmas\u0131na karar vererek b\u00f6ylece ikinci kere erken se\u00e7im karar\u0131 al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. <\/strong><\/p>\n<p>3 A\u011fustos 2021 tarihinde BULT\u00dcRK \u2013 BGSAM ad\u0131na d\u00fczenlemi\u015f oldu\u011fumuz anketlere ve STK\u2019lar\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015flerine dayanan raporumuzu ilgili kurum ve kurulu\u015flara tekrar arz ettik.<br \/>\nArz\u0131m\u0131z esnas\u0131nda yap\u0131lan m\u00fctalaa ve m\u00fclakat gere\u011fi \u0130stanbul\u2019da yap\u0131lacak se\u00e7im \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ile ilgili se\u00e7im merkezinin olu\u015fturulmas\u0131 ve en ge\u00e7 A\u011fustos sonu itibar\u0131 ile tekmil edilecekti. Bunun yan\u0131 s\u0131ra se\u00e7im merkezinde g\u00f6revlendirilecek ekip ve ekipmanlar BULT\u00dcRK \u2013 BGSAM Al\u0131nan yetki ve talimat gere\u011fince \u00f6zellikle ba\u015fta \u0130stanbul ve il\u00e7eleri olmak \u00fczere Kocaeli, Bursa, Manisa, \u0130zmir ve Trakya b\u00f6lgesinde bulunan il, il\u00e7e ve beldelerimizde gidilmedik yer ula\u015f\u0131lmad\u0131k se\u00e7men kalmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p><strong>14 Kas\u0131m 2021 se\u00e7imlerinde;<\/strong><br \/>\n14 Kas\u0131m 2021 se\u00e7imlerinde BULT\u00dcRK ve BGSAM olarak \u00f6ncelikle Bulgaristan ve Bulgaristan T\u00fcrklerinin y\u00fcksek menfaatlerini g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde tutarak \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131m\u0131z\u0131 verdi\u011fimiz kimlik m\u00fccadelemize uygun olarak yapt\u0131k.<br \/>\n14 Kas\u0131m 2021 se\u00e7im sonu\u00e7lar\u0131nda 4 Nisan \u2013 11 Temmuz 2021 se\u00e7imlerine g\u00f6re T\u00fcrkiye\u2019de bug\u00fcne kadar ula\u015f\u0131lan en y\u00fcksek kat\u0131l\u0131m ve oy oran\u0131 yakalanm\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\nT\u00fcrkiye\u2019de bulunan se\u00e7men say\u0131s\u0131n\u0131n halen %20\u2019ini<br \/>\nT\u00fcrkiye\u2019de bulunan se\u00e7men say\u0131s\u0131n\u0131n halen %20\u2019ini temsil eden bu oran bizler i\u00e7in ba\u015far\u0131 olsa da yine de k\u00fc\u00e7\u00fck kalmaktad\u0131r. Buna ra\u011fmen 14 Kas\u0131m 2021 se\u00e7imlerinde T\u00fcrkiye\u2019de ya\u015fayan Bulgaristan vatanda\u015flar\u0131m\u0131z her t\u00fcrl\u00fc zorluk ve s\u0131k\u0131nt\u0131n\u0131n sonucunda (\u00f6zellikle oy kullanmak i\u00e7in Bayrampa\u015fa\u2019da 4-5 saat aral\u0131\u011f\u0131nda bekleyerek oylar\u0131n\u0131 kullanm\u0131\u015flard\u0131r) 92.958 oy vererek varl\u0131klar\u0131n\u0131 ispat etmi\u015flerdir.<br \/>\nBulgaristan\u2019da Cumhurba\u015fkan\u0131 Se\u00e7imlerine kat\u0131l\u0131m oranlar\u0131 yurt i\u00e7i ve yurt d\u0131\u015f\u0131 oylar\u0131 d\u00e2hil %34,84 seviyesinde kalm\u0131\u015ft\u0131r. BULT\u00dcRK-BGSAM olarak Bulgaristan ve Bulgaristanl\u0131 vatanda\u015flar\u0131m\u0131z ile birlikte Evlad-\u0131 Fatihanlar\u0131n bulunduklar\u0131 her yerde ve her \u015fartta onlarla birlikte dertlenip h\u00fcz\u00fcnlenip sevinip bayram yapmak \u00f6ncelikli \u015fiar\u0131m\u0131z hedefimizdir.<\/p>\n<p><strong>BULT\u00dcRK ve BGSAM olarak yeni d\u00f6nemde Bulgaristan\u2019da yap\u0131lacak olan yenilik ve sistem de\u011fi\u015fiklikleri i\u00e7in (Ba\u015fkanl\u0131k sistemi)<\/strong><\/p>\n<p>a) \u00d6nerilerimiz:<br \/>\n&#8211; Yeni sistemin olu\u015fturmas\u0131 amac\u0131 ile Cumhurba\u015fkan\u0131 veya meclis taraf\u0131ndan 160 oyla Y\u00dcCE HALK MECL\u0130S\u2019in davet edilmesi. Ard\u0131ndan Genel Se\u00e7imler tekrarlanmas\u0131.<br \/>\n&#8211; Yeni sistemin olu\u015fmas\u0131 ile gereken ANAYASA d\u00fczenlemesinin yap\u0131lmas\u0131.<br \/>\n&#8211; Yeni sistem olu\u015fumunda H\u00d6H veya ba\u015fka bir parti ile m\u00fctekabiliyet esaslar\u0131nda antla\u015fma sa\u011flanmas\u0131. T\u00fcrk-Bulgar ili\u015fkilerine sayg\u0131l\u0131 ve \u00f6nem veren adaylar desteklenmelidir.<br \/>\n&#8211; Kurulacak olan yeni Ba\u015fkanl\u0131k sisteminde Ba\u015fkan Yard\u0131mc\u0131s\u0131n\u0131n T\u00dcRK olmas\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131 \u00f6nerilmektedir.<br \/>\n&#8211; Ak\u0131ll\u0131 ve \u00f6nyarg\u0131s\u0131z bir strateji yap\u0131lmas\u0131 her \u015feyin ba\u015flang\u0131c\u0131 olacakt\u0131r.<\/p>\n<p>b) Bulgaristan Se\u00e7imlerinde Eksik G\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz \u00c7al\u0131\u015fmalar:<br \/>\nBulgaristan i\u00e7inde ve Bulgaristan d\u0131\u015f\u0131nda ya\u015fayan vatanda\u015flar\u0131n n\u00fcfus ve se\u00e7men listelerinin \u00e7ok acil olarak g\u00fcncellenerek ayn\u0131 zamanda adres tespitleri de yap\u0131lmal\u0131.<br \/>\n(Bu \u00e7al\u0131\u015fmalar 68 \u00fclke ve art\u0131 Bulgaristan\u2019da yap\u0131lmal\u0131),<\/p>\n<p><strong>Yerel, Genel ve Cumhurba\u015fkan\u0131 se\u00e7imlerinde se\u00e7menlerle diyalog ve ili\u015fkilere hemen se\u00e7imlerin bitmesi ile ba\u015flanmal\u0131d\u0131r.<\/strong><br \/>\nSe\u00e7imlerde destek verilecek olan parti veya partilerle, T\u00fcrkiye \u2013 Bulgaristan ili\u015fkileri ve menfaatleri azami derecede korunup zapturapt alt\u0131na al\u0131nmal\u0131d\u0131r.<br \/>\nBulgaristan siyasetinde varl\u0131k s\u00fcrd\u00fcren t\u00fcm partilerle iyi ili\u015fkiler kurarak hepsinin listelerinde, T\u00fcrk-Bulgar ili\u015fkilerine sayg\u0131l\u0131 ve \u00f6nem veren adaylar se\u00e7ilerek g\u00fc\u00e7l\u00fc bir \u015fekilde destek verilmesi gerekir.<br \/>\nBulgaristan se\u00e7imlerinde T\u00fcrkiye\u2019de ya\u015fayan Bulgaristan vatanda\u015flar\u0131 se\u00e7menlerle ilgili olarak yap\u0131lacak \u00e7al\u0131\u015fmalar ve \u00e7al\u0131\u015ftaylar kesinlikle STK\u2019lar taraf\u0131ndan yap\u0131lmal\u0131d\u0131r.<br \/>\nBulgaristan se\u00e7imlerinde yap\u0131lacak \u00e7al\u0131\u015fmalar, T\u00fcrkiye-Bulgaristan sosyolojisini ve k\u00fclt\u00fcrel yap\u0131s\u0131n\u0131 \u00e7ok iyi bilmeli ve tahlil eden ki\u015fi ya da kurulu\u015fa verilmelidir. Ayr\u0131ca Bulgarlar\u0131 da \u00e7ok iyi ve yak\u0131ndan tan\u0131mal\u0131, arkas\u0131ndaki \u015feytani ak\u0131l ve g\u00fc\u00e7leri de hissedebilmelidirler.<br \/>\nSe\u00e7imler sonucunda elde edilen ba\u015far\u0131 ya da yenilginin hesab\u0131 da bu ki\u015fiden veya kurulu\u015ftan sonucunda elde edilen ba\u015far\u0131 ya da yenilginin hesab\u0131 da bu ki\u015fiden veya kurulu\u015ftan sorulmal\u0131d\u0131r.<br \/>\nBulgaristan T\u00fcrkiye se\u00e7imlerinde g\u00f6revlendirilecek ki\u015fi veya kurulu\u015f, se\u00e7imler ile ilgili \u00e7al\u0131\u015fma ekiplerini tamamen kendi inisiyatifinde fakat bunu yaparken, T\u00fcrkiye-Bulgaristan ili\u015fkilerine uygun ve sayg\u0131l\u0131 olarak olu\u015fturmal\u0131d\u0131r.<br \/>\nBulgaristan\u2019da yap\u0131lacak se\u00e7imlerle ilgili \u00e7al\u0131\u015fmalarda g\u00f6revlendirilecek olan ki\u015fi ya da kurulu\u015f, ekonomi ve lojistik y\u00f6nden de desteklenmelidir.<br \/>\nS\u00f6z konusu destek, yap\u0131lacak \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ve maliyetlerini havi proje ve raporlarla beyan edilmelidir.<br \/>\nBulgaristan se\u00e7imlerinde se\u00e7menlerin a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 olarak ikamet ettikleri yer ve b\u00f6lgelerde oylar\u0131n\u0131n kullanmalar\u0131 sa\u011flanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><strong>9. BULT\u00dcRK HAKKINDA B\u0130LG\u0130<\/strong><br \/>\nBulgaristan T\u00fcrkleri K\u00fclt\u00fcr ve Hizmet Derne\u011fi \u2013 BULT\u00dcRK 2003\u2019de kuruldu. \u00d6l\u00fc dernek\u00e7ili\u011fi ink\u00e2r\u0131 ve dinamik ve akt\u00fcel STK anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n \u00fcr\u00fcn\u00fcd\u00fcr. 20 vizyon orta\u011f\u0131 birlik olduk ve 1950 g\u00f6\u00e7menlerinden kalan ve t\u00fckenmi\u015flikten \u00f6te zor nefes alan, \u015fair Mehmet \u00c7avu\u015f geleneklerini s\u00fcr\u00fckleyen, \u00c7emberlita\u015f gelene\u011finden koptuk. 1950\u2019de Stalin emriyle, Moskova bask\u0131s\u0131 ve milliyet\u00e7i h\u0131rs\u0131 ayars\u0131z Dimitrov tak\u0131m\u0131n\u0131n zorlamas\u0131yla gelen dedelerimizi kanats\u0131z bir poetika ile kanatland\u0131rmak olanaks\u0131zd\u0131.<br \/>\nCuma\u2019dan sonra kahve sohbetlerinden, a\u011fa\u00e7lar\u0131 kesilmi\u015f g\u00f6lgelerin kuru muhaberelerinden bir \u015feyler beklemek anlams\u0131zd\u0131. Biz, Bulgaristan\u2019da ayaklanarak \u00fcn yapan ku\u015fa\u011f\u0131n kahramanlar\u0131 olarak geldik T\u00fcrkiye\u2019ye ve anavatan\u0131m\u0131z\u0131, bir \u201chi\u00e7\u201d say\u0131lan davam\u0131z\u0131 ve verdi\u011fimiz kurbanlarla, g\u00f6nderlerde dalgaland\u0131rd\u0131\u011f\u0131m\u0131z bayraklar\u0131m\u0131z\u0131, politik sahneye \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131m\u0131z\u0131 d\u00fcnya sahnesine ta\u015f\u0131maya gelmi\u015ftik. T\u00fcrkiye bizim toplad\u0131\u011f\u0131m\u0131z ve dibine d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz bir duvar de\u011fil, yeniden kanatlan\u0131p uzaklara u\u00e7aca\u011f\u0131m\u0131z pistti.<br \/>\nBiz, T\u00fcrkiye\u2019ye g\u00fc\u00e7 toplamaya geldik, oturup beklerken erimeye, eridik\u00e7e kaybolmaya ve bir daha asla dirilip yumruk s\u0131kmay\u0131 unutmaya de\u011fil. 33 \u00e7ift g\u00f6z yenid\u00fcnya g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc yaratmakta birle\u015fmi\u015ftik. Program yazmad\u0131k. Bir u\u00e7mak i\u00e7in kanatlanan s\u0131kt\u0131k\u00e7a s\u0131kan bir f\u0131\u00e7\u0131ya ge\u00e7irilen \u00e7ember gibi etraf\u0131m\u0131za T\u00fcz\u00fck ge\u00e7irmedik. Bizim T\u00fcz\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz\u00fcn tek bir \u00f6zelli\u011fi var.<br \/>\nBULT\u00dcRK geli\u015ferek g\u00fc\u00e7lendik\u00e7e esniyor yepyeni formlar al\u0131yor ve art\u0131k 10 bin ki\u015filik bir kitleye ve 5000 ki\u015filik Avrupa-Balkanlar ve T\u00fcrkistan\u2019dan fikirlerimizi izleyen bir merakl\u0131lar ordusuna ufuk a\u00e7maya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor.<br \/>\nBildi\u011fi kadar T\u00fcrkiye\u2019de Bulgaristanl\u0131-Balkanl\u0131 soyda\u015f \u00f6rg\u00fctlerinin say\u0131s\u0131 2 binden fazlad\u0131r. Anavatan\u0131m\u0131z demokratik bir \u00fclke ve adalet ve hizmet, ayd\u0131nlanma ve at\u0131l\u0131m kolanlar\u0131n\u0131 sivil toplum \u00f6rg\u00fctlerine, k\u00fclt\u00fcr kul\u00fcplerine, \u00f6\u011frenci birliklerine, hizmet kurulu\u015flar\u0131na vs dayan\u0131yor. T\u00fcrkiye demokrasisi tabandan tavana g\u00fc\u00e7 toplayan bir hiyerar\u015fik b\u00fct\u00fcnl\u00fckt\u00fcr. Fikirsel birikim, yarg\u0131 de\u011ferlerimizin durulmas\u0131, ortak noktalarda bulu\u015fmak, reddetti\u011fimiz ge\u00e7mi\u015fe birlikte g\u00f6\u011f\u00fcs germek, gen\u00e7 ku\u015fa\u011f\u0131 k\u00e2\u011f\u0131t kalem k\u00fclt\u00fcr\u00fcnden elektronik alana ta\u015f\u0131mak ve ge\u00e7mi\u015fi olumsuzlarken hi\u00e7bir kimseyi yaralamadan birlikte yol almak ana y\u00f6nelimimizdir.<br \/>\nBiz hepimiz Bulgaristan\u2019da zul\u00fcm g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz zaman\u0131 i\u00e7imizde ta\u015f\u0131yoruz. Ne var ki, bizi birbirimizden uzakla\u015ft\u0131ran b\u00fcy\u00fck say\u0131da nesnel sebep var. \u0130nsanlar ya\u015fanan karanl\u0131\u011f\u0131n, koku\u015fmu\u015f zaman\u0131n g\u00fcn \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131na \u00e7\u0131kmadan kalmas\u0131n\u0131 d\u00fc\u015fl\u00fcyor ve bu bizim ayd\u0131nl\u0131kta kucakla\u015f\u0131p ortakl\u0131k kurabilmemize engel oluyor. Bu engeller bize orada tak\u0131lan kelep\u00e7elerdir. Onlara al\u0131\u015fanlar\u0131m\u0131z var.<br \/>\nKopar\u0131p atamamam\u0131z kendi zay\u0131fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z ve kelep\u00e7esiz bir gelecek yolunun kahvelerde pi\u015fti oynamak olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u00f6zellikle belirtmek istiyorum. Bizim en b\u00fcy\u00fck g\u00fc\u00e7 kayna\u011f\u0131m\u0131z insan, soyda\u015f, karde\u015f, \u00e7ifte vatanda\u015f olma s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131m\u0131zda gizlidir. Bu irade hepimizde var bizim. Ruhumuzun birle\u015fme \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcne sayg\u0131l\u0131 olma zaman\u0131 hayat hakk\u0131 istiyor.<br \/>\nT\u00fcrkiye\u2019de Bulgar var m\u0131 demi\u015fsiniz. Olmas\u0131n olur mu? Daha Abd\u00fclhamid Han devrinde \u0130stanbul\u2019da 29 bin Bulgar i\u015f\u00e7i, esnaf, t\u00fcccar, \u00f6\u011frenci ve din adam\u0131 ya\u015f\u0131yormu\u015f. \u0130lk Bulgar Belediye Ba\u015fkan\u0131 Pavel Babekov, Ba\u015fbakanlardan Todor Stoilov, Dragan Tzankov, bir\u00e7ok bakan, bilim adam\u0131 vb \u0130stanbul\u2019da okumu\u015ftur. 1860\u2019l\u0131 y\u0131llarda \u201cRobert Kolej\u201d \u00f6\u011frencilerinin yar\u0131s\u0131 Bulgar\u2019d\u0131r. Bulgar uyan\u0131\u015f ve milli dirili\u015f ruhu \u0130stanbul\u2019da uyanm\u0131\u015f ve bu b\u00fcy\u00fck ve zengin ge\u00e7mi\u015fin derin k\u00f6kenlerinin hala \u0130stanbul\u2019da ya\u015fad\u0131\u011f\u0131na inan\u0131yorum. Bu b\u00f6yle olmasa, B\u00fcy\u00fck \u015eehir Belediyesi \u201cDemir Kiliseyi\u201d onarmazd\u0131. \u0130nsanlar \u0131rmaklar\u0131n akt\u0131\u011f\u0131 y\u00f6ne gider. Bulgaristan \u0131rmaklar\u0131 T\u00fcrkiye\u2019ye akar.<br \/>\nBulgaristan T\u00fcrkleri K\u00fclt\u00fcr ve Hizmet Derne\u011fi BULT\u00dcRK, T\u00fcrkiye\u2019de tescil edilmi\u015f olan, fakat Bulgaristan\u2019da kalan karde\u015flerimizi ve anavatandaki soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131 temsil eden bir dernektir. \u0130smindeki \u201ck\u00fclt\u00fcr\u201d kavram\u0131, ata-vatanda kalan halk k\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fczle anavatanda geli\u015ftirdi\u011fimiz k\u00fclt\u00fcrel de\u011ferleri T\u00fcrk k\u00fclt\u00fcr\u00fcyle harmanlayarak geli\u015ftirmek ve halk\u0131m\u0131za geri d\u00f6nmektir. \u201cHizmet\u201d s\u00f6z\u00fcn\u00fcn anlam\u0131 da budur.<br \/>\nBiz, \u0130stanbul \/Beyaz\u0131t \/ \u00c7emberlita\u015fta\u2019ki Balkan Derne\u011fi\u2019nin devam\u0131y\u0131z. Onun yaln\u0131z yazar ve \u015fairler kul\u00fcb\u00fc olarak faaliyetlerini ar\u015fivimize alarak, halk kaynakl\u0131 ve halka d\u00f6n\u00fck bir Bulgaristan K\u00fclt\u00fcr \u00fcst yap\u0131 kurulu\u015fu olarak, ayr\u0131ca da bir hizmet merkezi olarak geli\u015ftik.<br \/>\nHedefimizde Bulgaristan tarihini, Bulgar halk\u0131n\u0131n maneviyat\u0131n\u0131, varsa do\u011fru d\u00fcr\u00fcst yanlar\u0131n\u0131 ve k\u0131r\u0131lmalar\u0131n\u0131, Osmanl\u0131 ge\u00e7mi\u015fiyle birlikte M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 da s\u00f6k\u00fcp vatanlar\u0131ndan d\u0131\u015far\u0131 atma ve besledikleri \u0131rk\u00e7\u0131 milliyet\u00e7ilikle ne hedeflediklerini, neden millile\u015femediklerini, neden sayg\u0131n bir devlet, hukukun \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc, demokrasi, insan haklar\u0131, az\u0131nl\u0131k haklar\u0131, ulusal k\u00fclt\u00fcr olu\u015fturma ve ba\u015fka konularda s\u00fcrekli t\u00f6kezlediklerini.<br \/>\nOnlar\u0131 isim de\u011fi\u015ftirmeye, din yasaklamaya, T\u00fcrk\u00e7e konu\u015fanlara ceza kesme, okul kapatma, mezarl\u0131klar\u0131 s\u00fcrme, \u00f6rf ve adetlerimize sald\u0131rma, Balkanlar\u0131n en bar\u0131\u015f\u00e7\u0131 insanlar\u0131 olan bizlere zul\u00fcm ederek, binlercemizi s\u00fcrg\u00fcn edip i\u00e7eri atarak maneviyat\u0131m\u0131z\u0131 ayaklanmaya ve kitlesel g\u00f6\u00e7e zorlama nedenlerini a\u00e7\u0131klamay\u0131 hedef se\u00e7tik.<br \/>\nBiz Son 20 y\u0131lda halk\u0131m\u0131z\u0131n yaralar\u0131n\u0131 sarmak, onu yeniden uyand\u0131r\u0131p ger\u00e7eklere y\u00f6neltmek, kimlik davam\u0131za, hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerimiz i\u00e7in daha derli toplu daha bilin\u00e7li ve \u00f6rg\u00fctl\u00fc m\u00fccadeleye haz\u0131rland\u0131k.<br \/>\nBu \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131m\u0131z s\u00f6zl\u00fc, k\u00e2\u011f\u0131da bas\u0131l\u0131 ve elektronik yay\u0131nlar\u0131m\u0131zda ba\u015flad\u0131 ve devam etmektedir. www.bulturk.org.tr ; www.bghaber.org<\/p>\n<p><strong>Bu ama\u00e7la Bulgaristan Stratejik Ara\u015ft\u0131rma Merkezi BGSAM kurduk.<\/strong><br \/>\nBULT\u00dcRK derne\u011fi olarak 15 kitap yay\u0131nlad\u0131k. \u201cBulgaristan T\u00fcrklerinin Sesi\u201d adl\u0131 dernek gazetemizin Eyl\u00fcl\u2019de BULT\u00dcRK Gazetemizin 160.Say\u0131s\u0131n\u0131 \u00e7\u0131kart\u0131k. \u201c www.bghaber.org \u201d Bulgaristan\u2019dan akt\u00fcel haber ve yorum internet yay\u0131n\u0131m\u0131z T\u00fcrk\u00e7e ve Bulgarca yay\u0131nlan\u0131yor. Bulgaristan T\u00fcrkiye ve Avrupa\u2019da T\u00fcrk ayd\u0131nlar\u0131n\u0131n bulu\u015fma merkezi olduk.<br \/>\nOkur kitlemiz y\u0131ldan y\u0131la artt\u0131. Bulgaristan karma b\u00f6lgelerinde 20 binden fazla okuyucular\u0131m\u0131z var. K\u00f6\u015fe yazalar\u0131m\u0131z\u0131n yaz\u0131lar\u0131n\u0131 ayr\u0131ca de\u011ferlendirip BGSAM olarak kitapla\u015ft\u0131r\u0131p eyl\u00fcl 2020 itibar\u0131 ile art\u0131k 73. Eserimizi \u00e7\u0131kartm\u0131\u015f bulunuyoruz. Bunlar\u0131 her okurumuzun okuyabilece\u011fi \u015fekilde yay\u0131nlad\u0131k. Bunlar\u0131 bu internet sayfam\u0131zdan da t\u00fcm d\u00fcnyaya ula\u015ft\u0131r\u0131yoruz; https:\/\/sites.google.com\/view\/bgsam-kitaplar\/2020?authuser=0<br \/>\nT\u00fcrkiye, Bulgaristan ve AB \u00fclkeleri d\u0131\u015f\u0131nda Kanada ve ABD\u2019de de okur kitlemiz \u00e7o\u011falmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. \u201cBGHABER ajans\u0131m\u0131z\u201d d\u00fcnyaya a\u00e7\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130nternette yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z sayfam\u0131zla ilgi b\u00fcy\u00fck ilgi olu\u015ftu. Burada Bulgaristan T\u00fcrklerinin ge\u00e7mi\u015fimizi, madalyonun arka taraf\u0131n\u0131 ve gelece\u011fimize ili\u015fkin tahminleri bizim sitemizden \u00f6\u011frenmesi gurur vericidir. Bulgaristan ile ilgili akt\u00fcel ve g\u00fcncel analizlerimizi de yazarlar\u0131m\u0131z\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015flerini g\u00fcn g\u00fcn yay\u0131nl\u0131yoruz.<br \/>\nAyr\u0131ca benim de \u201cT\u00fcrk D\u00fcnyas\u0131nda Bir Bulgaristan T\u00fcrk\u00fc 50 y\u0131l m\u00fccadele\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 birinci kitab\u0131mla Bulgaristan T\u00fcrklerinin hakl\u0131 m\u00fccadelesini ve kimlik \u00f6zelliklerini T\u00fcrk D\u00fcnyas\u0131\u2019na ta\u015f\u0131ma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131m\u0131 da anlatt\u0131m. \u201cBulgaristan T\u00fcrklerinin Kimlik M\u00fccadelesi\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 ikinci kitab\u0131mda ve yakla\u015f\u0131k bir bu\u00e7uk as\u0131rl\u0131k Bulgaristan T\u00fcrklerinin kimlik kavgas\u0131n\u0131, gidi\u015fi d\u00f6n\u00fc\u015fe nas\u0131l d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrebildi\u011fimizi, \u00f6z kimli\u011fimizi ba\u015far\u0131yla yeniden \u00fcretebildi\u011fimizi ve B\u00fcy\u00fck T\u00fcrkiye\u2019nin davam\u0131za katk\u0131lar\u0131n\u0131 anlatt\u0131m.<br \/>\nBu yay\u0131nlarla birlikte y\u00fczlerce y\u0131ld\u00f6n\u00fcm\u00fc kutlamam\u0131z, konferans, panel, senpozyumlar, bilgilendirmeler ve g\u00f6r\u00fc\u015fme d\u00fczenledik, k\u0131r gezilerinde, Balkanlarda yerle\u015fik n\u00fcfus aras\u0131nda derin gelenekli, k\u00f6k ba\u011flar\u0131 en g\u00fc\u00e7l\u00fc, en kabiliyetli ve umut y\u00fckl\u00fc insanlar\u0131n biz oldu\u011fumuzu anlatt\u0131k, emellerimizi sanat eserlerine y\u00fckledik.<br \/>\n\u015eu d\u00f6nem uzaktan T\u00fcrk\u00e7e \u00f6\u011frenme programlar\u0131, te\u015fvikli y\u00f6ntemler, \u00e7ocuklarda T\u00fcrk\u00e7e \u00f6zeni do\u011furma ve te\u015fvik etme yollar\u0131 geli\u015ftiriyoruz. Bulgaristan T\u00fcrk edebiyat\u0131n\u0131 gen\u00e7 ku\u015fa\u011fa aktarma ve halk k\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fcz\u00fc devretme temel \u00f6devlerimizde biridir. Yay\u0131nlar\u0131m\u0131z\u0131 her zaman ve her yerde bulabilir ve izleyebilirsiniz. \u0130zleyenlerin bilmediklerini burada bulabildikleri s\u00f6ylemeleri bizi memnun ediyor. Ayr\u0131ca bizi takip edenlerin h\u0131zla de\u011fi\u015fme s\u00fcrecine girdi\u011fini ve ilgi art\u0131\u015f\u0131yla taraftar gruplar\u0131 olu\u015ftu\u011funu g\u00f6rebiliyoruz.<br \/>\nBu g\u00fcne kadar Bulgaristan T\u00fcrkleri i\u00e7in yap\u0131lm\u0131\u015f \u00e7abalar ve derin bilgi birikimimizden T\u00fcrk siyaseti ve konuyla ilgili y\u00f6neticilerin daha fazla faydalanaca\u011f\u0131na inan\u0131yoruz. Sivil toplum \u00f6rg\u00fct\u00fc olarak bu \u00e7abalar\u0131m\u0131z\u0131 ve bilgi birikimlerimizi toplumu ayd\u0131nlatmak amac\u0131m\u0131zla a\u015fa\u011f\u0131daki medya ortamlar\u0131nda payla\u015fmaktay\u0131z:<\/p>\n<p><strong>BULT\u00dcRK\u2013BGSAM-WEB S\u0130TELER\u0130M\u0130Z;<\/strong><\/p>\n<p><em>1. Bulgaristan T\u00fcrkleri K\u00fclt\u00fcr ve Hizmet Derne\u011fi (BULT\u00dcRK)<\/em><br \/>\n<em>BULT\u00dcRK Derne\u011finin Resmi \u0130nternet sitesi \u2013 www.bulturk.org<\/em><br \/>\n<em>2. BGHABER Bulgaristan konusunda analizler, makaleler ve haber sitesi:<\/em><br \/>\n<em>BGHABER: www.bghaber.org, Bulgaristan ile ilgili Akt\u00fcel \u0130nternet Sitesi<\/em><br \/>\n<em>3. BULT\u00dcRK Bulgaristan T\u00fcrkleri Sesi Gazetesi: Yay\u0131nlanm\u0131\u015f Gazeteler<\/em><br \/>\n<em>https:\/\/sites.google.com\/bulturk.org.tr\/e-bulturk\/anasayfa?authuser=0,<\/em><br \/>\n<em>4. BGSAM \u2013 \u0130nternette BG Stratejik Ara\u015ft\u0131rma Merkezi\u2019n\u0131n\u00e7\u0131kartt\u0131\u011f\u0131 Kitaplar: \u2013 https:\/\/sites.google.com\/view\/bgsam-kitaplar\/ana-sayfa?authuser=0<\/em><br \/>\n<em>5. BULT\u00dcRK Gazete Haber Sitesi: www.bulturk.net<\/em><br \/>\n<em>GAZETE:https:\/\/sites.google.com\/bulturk.org.tr\/e-bulturk\/anasayfa?authuser=0<\/em><br \/>\n<em>6. BULT\u00dcRK Derne\u011finin Yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131 Kitaplar;<\/em><br \/>\n<em>https:\/\/sites.google.com\/bulturk.org.tr\/bulturkyayinlari\/ana-sayfa?authuser=0<\/em><\/p>\n<p>T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131na hizmetten ba\u015fka hi\u00e7bir siyasi ve iktisadi beklentisi ve amac\u0131 bulunmayan bir sivil toplum \u00f6rg\u00fct\u00fc s\u0131fat\u0131yla BULT\u00dcRK olarak her t\u00fcrl\u00fc katk\u0131da bulunmaya haz\u0131r oldu\u011fumuzu tekrar belirtmek isteriz. Bizi takip edin Bulgaristan\u2019da olan bitenin nabz\u0131n\u0131 tutmak isterseniz, ger\u00e7ekleri \u00f6\u011frenmek isteyenleri davet ediyoruz.<br \/>\nBULT\u00dcRK kap\u0131s\u0131 herkese a\u00e7\u0131kt\u0131r. Haklar\u0131 ve sorumluluklar\u0131 e\u015fit, d\u00fcnya g\u00f6r\u00fc\u015fleri farkl\u0131 da olabilen ama resmi ger\u00e7e\u011fin arkas\u0131n\u0131 da merak eden, demokratik ruhlu \u00f6zg\u00fcrl\u00fck\u00e7\u00fc, insan\u0131 ve kitab\u0131, \u00f6\u011frenmeyi seven vatanda\u015flar\u0131n ortak gelecek de\u011ferlerini birlikte d\u00f6vd\u00fckleri \u00f6rst\u00fcr BULT\u00dcRK. Bizim BULT\u00dcRK\u2019te sadece \u00fcye Bulgar de\u011fil ayn\u0131 zamanda Bulgar yazar\u0131m\u0131z da var Bojidar \u00c7\u0130POV gibileri. Tabi ki \u00fcyelerimiz de var.<br \/>\n\u0130stanbul\u2019da herkesin bildi\u011fi gibi Bulgar kilisesi var ve bu g\u00fcn bunlar\u0131n da 800 aile cemaatleri vard\u0131r. Bulgar \u00fcyelerin artmas\u0131na, tart\u0131\u015fmalar\u0131m\u0131za aktif kat\u0131lmalar\u0131na, mutlaka ar\u0131nmas\u0131 gereken soyk\u0131r\u0131m denemeli ortak ge\u00e7mi\u015fimizi birlikte elememize, zorunlu T\u00fcrk\u00e7e e\u011fitim, Bulgaristan Tarihini yeniden ve birlikte yazmaya her zaman haz\u0131r\u0131z.<\/p>\n<p><strong>GENEL DE\u011eERLEND\u0130RME ve SONU\u00c7<\/strong><br \/>\nBug\u00fcn de Bulgaristan se\u00e7imlerinin T\u00fcrk toplumu i\u00e7in bir de\u011fi\u015fimin arifesinde oldu\u011fu herkes taraf\u0131ndan \u00e7ok iyi bilinmektedir. Bu ger\u00e7ek g\u00f6z ard\u0131 edilirse ve bu duruma m\u00fcdahalede gecikilirse ya da etkili bir politika izlenemezse \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki d\u00f6nem de kaybedilmi\u015f olacakt\u0131r. Bu d\u00f6nem ya\u015fanabilecek sistem de\u011fi\u015fikli\u011fi (Ba\u015fkanl\u0131k Sistemi) s\u00fcrecinde yap\u0131lacak Anayasa de\u011fi\u015fikliklerinde aktif rol oynayarak ve \u00f6nceden haz\u0131rl\u0131kl\u0131 ve alternatif \u00f6nerilerle, haklar\u0131n al\u0131nmas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde strateji belirlenmez ve kay\u0131p ya\u015fan\u0131rsa bedeli her bak\u0131mdan \u00e7ok a\u011f\u0131r olacak telafisi m\u00fcmk\u00fcn olmayan sosyolojik ve demografik sonu\u00e7lar ortaya \u00e7\u0131kacakt\u0131r. Ayr\u0131ca bu s\u00fcre\u00e7te daha \u00f6nce g\u00f6rev alm\u0131\u015f ve beklentilerin aksine toplumu milli amaca uygun birle\u015ftirmeyi ba\u015faramam\u0131\u015f ki\u015fi, kurum ve kurulu\u015flara hi\u00e7bir \u015fekilde tekrar g\u00f6rev verilmemelidir. G\u00f6rev verilenlerin de amac\u0131 sorgulanmal\u0131d\u0131r.<br \/>\nBizler BULT\u00dcRK Derne\u011fi olarak kurulu\u015fundan itibaren her se\u00e7im d\u00f6neminde Bulgaristan se\u00e7imlerini \u00e7ok yak\u0131ndan takip etmekteyiz. Bu konudaki de\u011ferlendirmelerimizi, s\u00fcrekli geli\u015ftirdi\u011fimiz saha destekli stratejik yakla\u015f\u0131mlar\u0131m\u0131zla gelece\u011fe ta\u015f\u0131maya gayret etmekteyiz. Yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z sosyal taban destekli \u00e7al\u0131\u015fmalar zaman zaman d\u00f6nemin karakterini derinden etkilemi\u015ftir. Hatta faaliyetlerimiz Bulgaristan siyasi fig\u00fcrleri taraf\u0131ndan dikkate al\u0131nmak zorunda kal\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z ve yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z ara\u015ft\u0131rma, analiz ve bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l hak arama eylemleri her d\u00f6nemde ses getirmi\u015ftir. Bu g\u00fcne kadar Bulgaristan T\u00fcrkleri i\u00e7in yap\u0131lm\u0131\u015f \u00e7abalar ve derin bilgi birikimimizden T\u00fcrk siyaseti ve konuyla ilgili y\u00f6neticilerin daha fazla faydalanaca\u011f\u0131na inan\u0131yoruz. Sivil toplum \u00f6rg\u00fct\u00fc olarak bu \u00e7abalar\u0131m\u0131z\u0131 ve bilgi birikimlerimizi toplumu ayd\u0131nlatmak amac\u0131m\u0131zla devletimizin ilgili makamlar\u0131yla payla\u015fmaktay\u0131z.<br \/>\nFatih Sultan Mehmet \u0130stanbul\u2019u ald\u0131\u011f\u0131nda ilk yapt\u0131\u011f\u0131 i\u015f \u00c7anakkale\u2019yi onarmak ve \u0130stanbul\u2019u buradan koruyaca\u011f\u0131z dedi\u011fi gibi. T\u00fcrkiye Cumhuriyeti b\u00fcy\u00fck devlet olmas\u0131 i\u00e7in eskiden oldu\u011fu gibi Osmanl\u0131 Bulgaristan\u2019\u0131 ald\u0131\u011f\u0131ndan sonra \u0130mparatorluk olabildi\u011fi gibi bu g\u00fcn de b\u00fcy\u00fck devlet olabilmek i\u00e7in Bulgaristan T\u00fcrkiye\u2019nin kontrol\u00fcnde olmal\u0131d\u0131r. Balkanlar\u0131 kontrol eden Balkanlar\u0131, Avrupa\u2019y\u0131 ve Kafkaslara uzanabilir. Buras\u0131 T\u00fcrkiye\u2019yi tekrar d\u00fcnya g\u00fcc\u00fc olmas\u0131 i\u00e7in bir ba\u015flang\u0131\u00e7 olabilir.<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye Cumhuriyeti i\u00e7in canla ba\u015fla \u00e7al\u0131\u015fan insanlar art\u0131k fark edilmelidir. 140 y\u0131ld\u0131r T\u00fcrkiye\u2019ye \u00e7al\u0131\u015fanlar hep her yerde ezildiler, yeter art\u0131k bu adaletsizlikten kurtarmal\u0131y\u0131z Bulgaristan\u2019da T\u00fcrkiye u\u011furuna hizmet edenle etmeyenleri ay\u0131rmas\u0131 gerekir. Kim ne hak ederse onu T\u00fcrkiye Cumhuriyeti verebilmelidir. T\u00fcrkiye\u2019den tek iste\u011fimiz adaleti uygulans\u0131n. T\u00fcrkiye\u2019nin buralara g\u00f6nderdi\u011fi insanlar adaletli davrans\u0131nlar hakk\u0131n pe\u015finden gitsinler. Hakk\u0131 do\u011fru bir \u015fekilde da\u011f\u0131ts\u0131nlar.<br \/>\nBug\u00fcnk\u00fc Bulgaristan Cumhuriyeti topraklar\u0131 i\u00e7erisinde bin y\u0131ldan beri ya\u015fayan, Osmanl\u0131dan geriye kalm\u0131\u015f Bulgarlar taraf\u0131ndan Osmanl\u0131 kal\u0131nt\u0131lar\u0131 olarak an\u0131lan, son 142 y\u0131lda s\u00fcrekli g\u00f6\u00e7e ve kimlik de\u011fi\u015ftirmeye zorlanmas\u0131na ra\u011fmen, \u00f6z kimli\u011fini yenileyebilen bir M\u00fcsl\u00fcman T\u00fcrk az\u0131nl\u0131k var. Bu az\u0131nl\u0131k, \u00fclkede ya\u015fayan di\u011fer etnik ve dini az\u0131nl\u0131klar\u0131n aras\u0131nda en b\u00fcy\u00fck olan, k\u00fclt\u00fcrel orta direk ve \u00f6nc\u00fcd\u00fcr. Sadece son XX. y\u00fczy\u0131l\u0131n 2. Yar\u0131s\u0131nda bir milyonun \u00fczerinde g\u00f6\u00e7 veren Bulgaristan T\u00fcrklerinden daha fazlas\u0131 art\u0131k T\u00fcrkiye Cumhuriyeti\u2019nde \u00e7ifte vatanda\u015f ve Avrupa Birli\u011fi vatanda\u015f\u0131 olarak ya\u015f\u0131yorlar.<br \/>\nOnlar\u0131n gelece\u011fi sorunu XXI. y\u00fczy\u0131l Bulgaristan\u2019\u0131n\u0131n temel problemi ve ana \u00e7eli\u015fkisidir. Temel sorun, n\u00fcfus i\u00e7indeki dengelerin lehlerinde de\u011fi\u015fmesinde gizlidir. Tek dilli (Bulgarca), tek k\u00fclt\u00fcrl\u00fc (Bulgar k\u00fclt\u00fcr\u00fc) ve tek milletli (Bulgar milleti) devlet kal\u0131b\u0131n\u0131n k\u0131r\u0131lmas\u0131 ve \u00e7o\u011fulcu bir anayasal d\u00fczenle de\u011fi\u015ftirilmesini zorunlu olmu\u015ftur.<br \/>\nBu u\u011furda onlar 100 y\u0131ll\u0131k m\u00fccadele ve ayaklanma ya\u015fad\u0131lar. \u00dclkenin ana \u00e7eli\u015fkisi de onlard\u0131r. XX. y\u00fczy\u0131l boyunca \u00f6nce Rus, ard\u0131ndan Nazi, daha sonra yine Sovyet Rusya esaretinde, Bulgar zulm\u00fc g\u00f6rd\u00fcler. T\u00fcrkler ba\u015fta olmak \u00fczere, Bulgaristan az\u0131nl\u0131klar\u0131 eritme ve asimile etme siyasetine kar\u015f\u0131 demokrasi ko\u015fular\u0131nda adalet ve insan haklar\u0131na dayanan e\u015fit hakl\u0131 sivil topluma hayat hakk\u0131 i\u00e7in direndiler.<br \/>\nBug\u00fcn bir Avrupa Birli\u011fi ve NATO \u00fcyesi olan Bulgaristan\u2019\u0131n daha \u00f6te Avrupal\u0131la\u015fmas\u0131, Shengen ve Avrupa Finans B\u00f6lgesine girmesine, \u00fclkede yasalar\u0131n \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn uygulanmas\u0131na, ekonomik ve \u00e7o\u011funluk olmaya uzanan az\u0131nl\u0131klar\u0131n anadilde e\u011fitim ve k\u00fclt\u00fcrel otonomi sorunlar\u0131n\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fclmesine ba\u011fl\u0131d\u0131r. Bulgaristan, AB \u00fclkeleri aras\u0131nda vatanda\u015flar\u0131 en yoksul olmakla kalmay\u0131p en derin yolsuzluklar \u00fclkesidir. Devleti fel\u00e7 eden sorunlardan biri de n\u00fcfusunun yar\u0131s\u0131n\u0131n d\u0131\u015f \u00fclkelerde olmas\u0131 ve en temel vatanda\u015f hakk\u0131 olan se\u00e7me ve se\u00e7ilme hakk\u0131 ve daha bir\u00e7ok haklar\u0131n\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde yitirmesidir.<br \/>\nAnayasa d\u0131\u015f\u0131 bi\u00e7imlenen ve her konuda bask\u0131n olan Bulgar milli doktrini ve Bulgar menfaatlerini savunan Bulgar devlet siyasetindeki \u00f6zelliklerden biri, bunal\u0131m ve felakette d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcnde, geleneksel sert az\u0131nl\u0131klar siyasetinden \u00f6d\u00fcn vererek, etnik az\u0131nl\u0131klara haklar\u0131n\u0131 k\u0131smen iade edip, toparlanmaya \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131d\u0131r. \u015eimdi de b\u00f6yle bir d\u00f6neme girmi\u015f bulunuyoruz. \u00d6zellikle Kuzey Makedonya Cumhuriyeti ve Bat\u0131 Balkanlar siyaseti buna i\u015faret ediyor.<br \/>\n<strong>\u201cD\u00fcnya 5\u2019ten B\u00fcy\u00fck\u201d form\u00fcl\u00fcne g\u00f6re, yeni bir Balkanlar, Avrupa ve d\u00fcnya d\u00fczeni kurulaca\u011f\u0131na inan\u0131yoruz. <\/strong><br \/>\nB\u00fcy\u00fck T\u00fcrkiye\u2019nin Balkanlar ve Avrupa Birli\u011fi yolunun Bulgaristan \u00fczerinden ba\u015far\u0131yla a\u00e7\u0131laca\u011f\u0131na inan\u0131yoruz. Bu davada her zaman T\u00fcrkiye Cumhuriyeti\u2019nin ve Cumhurba\u015fkan\u0131 Say\u0131n Recep Tayyip Erdo\u011fan\u2019\u0131n her an ve her yerde yan\u0131nday\u0131z. T\u00fcrkiye devletinin Suriye, Libya ve Yukar\u0131 Karaba\u011f zaferleri daha mutlu bir gelecek umudumuzu kat kat artt\u0131rd\u0131. Bu davada bizlere Bulgaristan T\u00fcrklerine d\u00fc\u015fecek \u015ferefli \u00f6devleri ger\u00e7ekle\u015ftirmeye haz\u0131rlan\u0131yoruz. B\u00fcy\u00fck beklentimiz Bulgaristan s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131n sonuna kadar a\u00e7\u0131lmas\u0131, B\u00fcy\u00fck T\u00fcrkiye ve Turan D\u00fcnyas\u0131n\u0131n Balkanlara ve Eski K\u0131taya akmas\u0131d\u0131r.<br \/>\nYeni s\u00fcre\u00e7te Bulgaristan T\u00fcrkleri ve az\u0131nl\u0131klar\u0131n \u00f6devi demokratikle\u015fme ve Bat\u0131la\u015fmaya destek verirken geleneklerine g\u00f6re ya\u015farken, \u00f6z kimliklerini koruma ve do\u011fal ve kolektif haklar\u0131n\u0131 yasalla\u015ft\u0131rma yolunda g\u00fc\u00e7 toplamal\u0131d\u0131r.<br \/>\nSonu\u00e7lar\u0131na bak\u0131lmaks\u0131z\u0131n Bulgaristan T\u00fcrkleri olarak en b\u00fcy\u00fck \u00f6devimiz e\u011fitim, \u00f6\u011fretim ve kadro yeti\u015ftirme i\u015flerine ba\u015fat \u00f6nem vererek, XXI. y\u00fczy\u0131l de\u011fi\u015fikliklerini kucaklamaya haz\u0131rlanmakt\u0131r.<br \/>\n<strong>BULT\u00dcRK ve BGSAM her zaman Demokratik d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm isteyenlerin yan\u0131nday\u0131z.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>BULTURK DERNE\u011e\u0130 OLARAK PART\u0130LERE DA\u011eITIM Bayrampa\u015fa il\u00e7e partilerden ba\u015flayarak T\u00fcm Devlet Kurumlar\u0131 ve Siyasi Partilere Biz; \u201cBulgaristan T\u00fcrkleri K\u00fclt\u00fcr ve Hizmet Derne\u011fi\u201d BULT\u00dcRK te\u015fkilat\u0131 olarak \u0130stanbul\u2019da 2003 y\u0131l\u0131ndan bu yana T\u00fcrkiye \u2013 Bulgaristan Devletleri aras\u0131nda<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":4988,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"advanced_seo_description":"","jetpack_seo_html_title":"","jetpack_seo_noindex":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":false,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2}},"categories":[11,15],"tags":[],"class_list":["post-5088","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-duyuru","category-yazilar"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/bulturk.org.tr\/v2\/wp-content\/uploads\/2022\/03\/BULTURK-TD2e.jpg?fit=1600%2C1600&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_likes_enabled":true,"jetpack-related-posts":[],"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/pc3fMN-1k4","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bulturk.org.tr\/v2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5088","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bulturk.org.tr\/v2\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bulturk.org.tr\/v2\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bulturk.org.tr\/v2\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bulturk.org.tr\/v2\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5088"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bulturk.org.tr\/v2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5088\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bulturk.org.tr\/v2\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4988"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bulturk.org.tr\/v2\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5088"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bulturk.org.tr\/v2\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5088"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bulturk.org.tr\/v2\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5088"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}